تاريخ افغانستان بعد از اسلام ( فارسى ) — الصفحة ٨٥٥
بيمارستان برامكه
المواليد - كتاب القرانات الكبير و الصغير - اسماء عقاقير الهند را هم به منكه نسبت دهد . « 1 »
اين كنكه يا منكه هندى بدعوت يحيى بن خالد به بغداد براى علاج هارون آمد ، او پهلوى را هم ميدانست ، و از هندى به اين زبان ترجمهها داشت . « 2 » و بقول جاحظ :
برمكيان در جلب اطباء هند توجه خاصى داشتند ، و علاوه بر منكه چند طبيب ديگر مانند بازيكر - قليرفل - سندباز و غيره را هم خواسته بودند « 3 » ، و كتابى را هم در علامات بيماريها و علاج آن بامر يحيى بن خالد برمكى به عربى ترجمه كردند .
ديگر از اطباء هندى كه در ايام هارون بوسيلهء برمكيان به بغداد آمد ، صالح بن بهله بود . كه شهرت فراوان داشت و با طبيبان بغداد در آميخت ، و طب هندى را ازو اقتباس كردند . « 4 »
همچنين طبيب معروف ديگر هندى كه در محافل برمكيان و بغداد موجود بود ، ابن دهن است ، كه ابن نديم كتب او را بنام : استانكر الجامع تفسير ابن دهن - كتاب سند ستاق يعنى صفوة النجح تفسير او شمرده است . « 5 »
بيمارستان برامكه
بيمارستان برامكه
در جملهء آثار مدنى كه برمكيان در بغداد بوجود آوردند بيمارستانست ، كه اكنون در افغانستان روغتون و در انگليسى
HOSPITAL
گويند ، و چون ابن بناى خيريه را در دنياى عرب از عجميان تقليد كردند ، نام آن را از بيمارستان درى عربى مارستان ساختند ، و نخستين مارستان عربى در عصر وليد بن عبد الملك در سنه 88 ه 706 م در دمشق ساخته شد كه در ان مجذومان را نگهدارى ميكردند . « 6 »
( 1 ) - الفهرست 378 ( 2 ) - عصر المامون 1 / 389 ( 3 ) - البيان و التبيين 1 / 40 جاحظ طبع قاهره 1313 ق ( 4 ) - تاريخ تمدن اسلامى 3 / 158 ( 5 ) - الفهرست 421 ( 6 ) - تاريخ تمدن اسلامى 3 / 187