تاريخ افغانستان بعد از اسلام ( فارسى ) — الصفحة ٨٤٦

آل شاكر :

دودمانهاى خراسانى كه در پرورش علوم دست داشته‌اند

دودمانهاى خراسانى كه در پرورش علوم دست داشته‌اند

در نهضت علمى مسلمانان برخى از دودمانهاى اهل علم خراسان نيز بهره كافى داشتند كه از ان جمله است :

آل شاكر :

آل شاكر :

موسى بن شاكر يكى از مردم خراسان بود كه در آغاز راهزنى ميكرد و جوان دلير به لباس لشكريان بود ، كه ازين راه مالى فراوان اندوخت و توبه كرد ، وى در علم هندسه نهايت ماهر بود ، و سه نفر پسرش مشهور به بنى شاكر محمد و احمد و حسن در بيت الحكمه مامون تربيه ديدند ، كه ابو جعفر محمد ( متوفى 259 ه 872 م ) در هندسه و نجوم و اقليدس و المجسطى و كتب نجوم و هندسه اطلاع كامل داشت . و هر يكى ازين برادران دانشمند در پرورش علم و دانشمندان و جمع كتب و ترجمهء آن مالى عظيم صرف كردند ، كه در ماهى به 500 دينار ميرسيد ، و كتب زياد در هندسه و علم حيل و حركات و موسيقى و نجوم و رياضى تاليف كردند ، و گويند كه احمد در علم حيل بدرجه‌يى استاد بود ، كه هيچكس از گذشتگان بمرتبهء او نرسيده بودند .

و برادر سوم يعنى حسن در هندسه منفرد بود و با وجوديكه از كتاب اقليدس فقط شش مقاله را خوانده بود ، ولى ذاكره و تخيل او آنقدر نيرومند بود ، كه به استخراج بسا مسائل جديد موفق شد مانند تقسيم زاويه به سه قسم مساوى ، و طرح دو خط بين دو خط متوالى به نسبتى كه از ان مسايل ديگر حل گردد « 1 » .


( 1 ) - اخبار الحكماء 286 و 208