اصطلاحات صوفيان ( متن كامل رساله مرآت عشاق ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٥

تعليقات حرف نون

ديگر از آن جانبم نماز نباشد * گر تو اشارت كنى كه قبله چنين است

( سعدى )

( [ 16 ] ) . فريب دادن معشوق است عاشق خود را ( تهانوى ، كشّاف ، ص 1563 ) .

قوّت دادن معشوق است عاشق را ( عراقى ، اصطلاحات صوفيه ، ص 556 ) .

به نسبت عاشق مر معشوق را پرورش دادن گويند كه عبارت از آثار صفات جمال است و ناز به نسبت معشوق مر عاشق را ، استغناى معشوق است از عاشق كه مبهج و برانگيختن شوق و آرزومند گردانيدن او باشد كه از آثار صفات جلاليّه است ( پوشنجى ، قواعد العرفاء و آداب الشعراء ، ص 185 ) .

گفتا ز ناز بيش مرنجان مرا برو * آن گفتنش كه بيش مرنجانم آرزوست

( مولوى )

عمر من بيش شبى نيست چو شمع * عمر شد چند كنى ناز امشب

( عطار )

لازم است آنكه دارد اين همه لطف * كه تحمّل كنندش اين همه ناز

( سعدى )

هركه خواهد گو بيا و هرچه خواهد گو بكن * كبر و ناز و حاجب و دربان بر اين درگاه نيست

( حافظ )

( [ 17 ] ) . به نسبت معشوق مر عاشق را بيچارگىاش نمودن و عجز دادن معشوق مر عاشق را گويند كه عبارت از آثار صفات جلاليّه است ؛ و نياز به نسبت عاشق مر معشوق را ، پرورش دادن معشوق مر عاشق راست كه عبارت از آثار صفات جماليه است ( پوشنجى ، قواعد العرفاء و آداب الشعراء ، ص 190 ) .

بيار مى كه ندارم چو حافظ استظهار * به گريهء سحرى و نياز نيم‌شبى

( حافظ )

نيازمند بلا گو رخ از غبار مشوى * كه كيمياى مراد است خاك كوى نياز

( حافظ )

سعديا زنده عاشقى باشد * كه بميرد بر آستان نياز

( سعدى )

( [ 18 ] ) . حافظ