اصطلاحات صوفيان ( متن كامل رساله مرآت عشاق ) ( فارسى ) — الصفحة ٢١٤

حرف الميم

يكى پيمانه خورده از مى صاف * شده صافى به آن صوفى ز اوصاف [ 32 ]

مدام و مدامة [ 33 ] : محبّت ذاتيّه را گويند كه در موطن اعيان ثابته به صور معارف فطريّه ، به « 1 » تجليّات الهيّه ظاهر گردد . شعر :

شربنا على ذكر الحبيب مدامة * سكرنا بها من قبل ان يخلق الكرم [ 34 ]

[ مو [ 35 ] : به فارسى ، درخت ]

مطرب [ 36 ] : مذكران و آگاه‌كننده را گويند از حالات بزم شبانه كه در ميخانهء وجود جارى شده . بيت :

نواهايى شنيدم رامش‌انگيز * كه مطرب مىزدش در پردهء تيز

مجلس [ 37 ] : مقام حضور و جمعيّت را گويند در مقام واحديّت . نظم :

اين چه مجلس چه بهشت اين چه مقام است اينجا * جام باقى لب ساقى لب جام است اينجا

مستورى [ 38 ] : تقديس « 2 » كنه ذات را گويند كه از ادراك كافّهء عالميان و از علم جمله عالمان مستور است . بيت :

دوستان دختر رز « 3 » توبه ز مستورى كرد * شد بر محتسب و كار به دستورى كرد [ 39 ]

ماه‌رويى « 4 » [ 40 ] : وجه جميل است كه به تجلّى آثارى نموده باشد در طور سرّى ، خواه مشاهدهء آن در خواب بود و خواه در بيدارى و خواه در ميانهء هر دو حال نمايد .

لمؤلفه :

ماه‌رويى همچو يارم نيست در روى زمين * مهر اگر آيد به جايش " لا أُحِبُّ الْآفِلِينَ " [ 41 ]

موى [ 42 ] : ظاهر هويّت غيبيّه را گويند ؛ يعنى وجود اضافى كه شعور و اشعار را به آن راه نباشد . بيت :

برنيايد به كف و موى تو نايد به كفم * اين‌چنين بخت كه من دارم و آن خو كه تو راست « 5 »

موى ميان [ 43 ] : دقّت « 6 » نظر سالك را گويند كه به رفع حجب آفاقى و انفسى و دفع عوايق حسّى و عقلى ، متصوّر شود . لمؤلفه :

فهم « 7 » خرد به موى ميانت نمىرسد * آنجا مگر ز راه توهّم گمان رسد

مژگان [ 44 ] : اهمال عارف را گويند كه در اعمال واقع شود و نظر بصيرت برو نيارد و


( 1 ) . د : " به " ندارد . ( 2 ) . ب : تقدّس ( 3 ) . ب : دختر زر ( 4 ) . ب : ماه‌روى ( 5 ) . د : « بيت » و شعر را ندارد . ( 6 ) . ب : وقت ( 7 ) . ب : فهر