الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — الصفحة ٥٥٠
باب ششم از گفتار بيست و دوم از كتاب معالجات اندر جَمره و نمله و آتش فارسى و كاورسه
و سناءمكى و خرماء هندى ، استفراغ كنند و از گوشت و شيرينى پرهيز كنند .
و سه روز سبغول به سركه و گلاب تر كرده و خطمى هم به سركه و گلاب تر كرده برنهند ، پس تخم كتان و تخم مرو كوفته با خمير ترش سرشته برنهند ، و انجير خشك اندر ماء الاصول پخته گر آغشته و تخم مرو كوفته با آن سرشته و خردل با ميويز دانه بيرون كرده و با انجير كوفته و سرشته پزاننده است .
باب پنجم از گفتار بيست و دوم از كتاب معالجات اندر شرى و علاج آن
باب پنجم از گفتار بيست و دوم از كتاب معالجات اندر شرى و علاج آن
آن آماسهاء پراكنده باشد بسيار و كوچك و پهن و پست با خارش و تاسهء صعب .
و سبب آن بخار خون صفرايى بود يا بخار بلغم بورقى .
علامات آن ، خونى سرخ بود و سوزان و گرم و زود بردمد ، و بلغمى ميل بسپيدى دارد و بيشترين ، شبانگاه دمد .
علاج آن ، اگر خونى بود به آب غوره طلى كنند و شراب غوره دهند تا ساكن شود ، چون ساكن شود در حال فصد كنند . و سركه و گلاب و آب كرفس و روغن گل طلى كنند ، سخت سود دارد .
و اگر حاجت آيد دو درم هليلهء زرد و يك درم ايارج فيقرا بسكنگبين تركيب كنند و بدهند .
و آب انار و دوغ ترش و قرص كافور سود دارد .
و اگر بلغمى بود ، بگيرند هليلهء زرد دو درم ، تربد يك مثقال ، زنجبيل دو دانگ ، سقمونياء دانگى ، انيسون دانگى ، كثيرا دانگى ، به آب كرفس حب كنند و بدهند .
و گلشكر با انيسون ، و گرمابه و عرق آوردن ، سود دارد .
يك درم كبابه با سه درم شكر ، سفوف كنند نافع بود . و الله اعلم .
باب ششم از گفتار بيست و دوم از كتاب معالجات اندر جَمره و نمله و آتش فارسى و كاورسه
باب ششم از گفتار بيست و دوم از كتاب معالجات اندر جَمره و نمله و آتش فارسى و كاورسه
جمره ، بثرهء باشد سوزان با خارش صعب ، پوست را بخورد و بسوزاند و اندكى به گوشت فرود رود و خشك‌ريشه برآرد ، و ترى كمتر دارد و مادهء او بسودا ميل دارد .
بثرها اندك بود ، پراكنده ببزرگى ، چند نخودى بزرگ .
و باشد كه هيچ بثره نكند ، لكن جاى آن سرخ شود پس بخارد و بسوزد ، پس رصاصى شود ، باز رمادى شود .
و باشد كه تب صعب گيرد و هلاك كند .