الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — الصفحة ٢٠١
باب ششم از جزو سيم از گفتار چهاردهم اندر بيماريها كه بيماريهاء ديگر زايل شود
سياه و چون دودى و خيالى پيش چشم ديدن پيوسته ، مقدمه آب اندر چشم فرود آمدن باشد .
و هر گاه كه اندر جانب پشت ، حس گرانى يافته شود و عادت معهود اندر بول بگردد ، علامت آفتى باشد اندر گرده .
خارش پيوسته اندر مقعد نه بسبب كرم خرد ، مقدمه باسور باشد .
حس گرانى اندر پهلوء راست ، علامت المى باشد اندر جگر . و براز سپيد ، بيم‌كننده باشد به يرقان و براز زرد و سوزاننده ، بيم‌كننده است به سحج .
بسيارى دمل و بثرات ، مقدمهء خراجى عظيم باشد يا مقدمه دبيله و سلعه عظيم .
قوباء بسيار ، مقدمه برص سياه باشد بهق سپيد ، مقدمه برص سپيد باشد .
سقوط شهوت و قى و نفخ اندر امعاء و درد اطراف ، مقدمهء قولنج باشد .
پيچيدن ناف و درد پشت كه هر دو با يكديگر دايم باشد و بدارو مسهل و غير آن گشاده نشود مقدمه استسقاء طبلى بود .
كند شدن حاستهاء ناقه و خدر شدن موضعى از تن او ، بيم‌كننده باشد به خراجى اندر آن موضع خاص .
باب ششم از جزو سيم از گفتار چهاردهم اندر بيماريها كه بيماريهاء ديگر زايل شود
باب ششم از جزو سيم از گفتار چهاردهم اندر بيماريها كه بيماريهاء ديگر زايل شود
ببايد دانست كه مصروع را نقرس و دوالى و داء الفيل و اوجاع المفاصل چون پديد آيد ، از صرع خلاص يابد ، از بهر آنكه ماده صرع بدين اندامها انتقال كند .
اصلعى و داء الثعلب و تباه شدن موى به دوالى زايل گردد .
درد چشم مزمن باسهال صفرا زايل گردد و اين معنى شبه دستورى است طبيب را تا به طبيعت اقتدا كند .
گرى باسهال صفرا ، زايل شود .
صداع صعب مزمن به سيلان ريم و صديد از گوش يا از بينى زايل شود كه خود حادث گردد .
ديوانگى و ماليخوليا به دوالى زايل شود و من ديدم كه ماليخوليا به عرق مدينى زايل گشت .
درد جگر كه سبب آن بادى غليظ باشد ، به تب گرم زايل شود ، از بهر آنكه باد غليظ به حرارت تب ، گشاده شود .
درد سرين و كليه و رحم به سيلان خون مقعد زايل شود .
دردهاء شراسيف كه با تب و آماس نباشد به تب حاده زايل شود .
نقرس بلغمى و اوجاع المفاصل و دوالى بلغمى به تب حاده زايل شود .
گر و خارش و دردهاء سوداوى به تب ربع و اندر نوبتهاء آن پخته شود و زايل گردد .
تشنج امتلايى به تب حاده گشاده شود .