ارشاد در معرفت و وعظ و اخلاق ( فارسى ) — الصفحة ٠.٧٣

الف : به نسخه‌هاى خطّى كه مراجعه شد :

در ابتداى نسخه با خطّ تازه‌تر ، نام آن « كتاب الانتخاب » و « كتاب الانتخابات لأبى محمد القلانسى » يادداشت شده است كه نام قراردادى است .

خصوصيات املائى كاتب در كتابت و آماده‌سازى نسخه ، اهتمامى شايان توجّه ، داشته است . او نستعليق‌نويسى ماهر بوده و در كتابت ، كش‌ها و كرسىهاى حروف را خوب ملاحظه كرده است .

براى زينت دادن پس حرف « سين » ، زير آن سه نقطه گذاشته است ( مثلا : پاس

b

7 ، س 4 ؛ فرستد ، ستايش ،

b

126 ) . نسخه ، سرلوحى دارد با زمينهء لاجوردى و گل و بوته‌هاى قرمز ، طلايى و آبى . داخل سرلوح « بسم اللّه الرحمن الرحيم » كتابت شده است . همهء صفحات حاشيهء طلايى دارد . چنان به‌نظر مىرسد كه نسخهء

T

به رسم خزانه به نوع شرعىاش آماده شده است . سر فصلها به شنگرف است . هرجايى كه عبارت ختم مىشود كاتب نشانه‌اى شنگرفى رنگ مشابه ويرگول و يا گاهى نقطه گذارده است . جملات تازى ، كلمات اصيل و گاهى نادر فارسى ، مشكول كرده است . معلوم نيست كه اعراب‌گذارى نسخه ، مطابق نسخهء منقول عنه بوده يا كاتب ، ذوق خودش را به خرج داده و اعراب گذارده است . چون كاتب بدخشانى الاصل بوده ، طبعا كلمات را مطابق تلفّظ مأواى خود مشكول يا كتابت كرده است كه البته مىتواند با تلفّظ حوزهء تأليف - سمرقند - نزديك‌تر باشد . در كتابت بعضى كلمات « و » را برداشته و به جاى آن از ضمّه استفاده كرده است .

در اينجا چند نمونه از كلمات مشكول را مىآوريم :

آخر (

b

95 ) به جاى آخور ؛ اندخسيدن (

b

106 ) ، نيندخسد (

a

150 ) ؛ بستر (

b

107 /

T

) ؛ پدر (

b

25 ،

a

27 ،

a

34 ) ؛ پدرم (

b

1 ،

a

25 ) ؛ پروا (

b

140 ) ؛ پزمان / پزمانى (

a

141 ) ؛ خار ( به جاى


تحرير وقف درويش مصطفى مفتش اوقاف حرمين شريفين ؛ ديگرى تحفة المرشدين من حكايات الصالحين تأليف جلال محمّد بن العبادى الكازرونى ، در اياصوفيه ، سليمانيه ، استانبول ، شمارهء 1702 با تحرير وقف احمد شيخ‌زاده . سوّمى عوارف المعارف ، سهروردى ، اياصوفيه ، سليمانيه ، شمارهء 1964 ؛ چهارمى الجامع بين العلم و العمل النافع فى صناعة الحيل ابن رزاز جزرى ، در همان‌جا ، شمارهء 3606 .