ارشاد در معرفت و وعظ و اخلاق ( فارسى ) — الصفحة ٠.٦٦
2 - تنبيه الغافلين
« كار بىنيّت هواست ، ديدار بىعبرت بلاست ، گفتار بىحجّت خطاست . » « 1 » « آنچه تو دارى ندانى كراست ، و آنچه ترا بايد ندانى كجاست ، و آن تو از دگران جداست ، اندرين ميان غم خوردن چراست . » « 2 »
« خوار دار اين تنت را تا ترا فرمان كند . اگر ندارى كام خواهد ، دينت را ويران كند .
مدهش سير نان كه هزار فغان كند تا به جاى طاعت او مر ترا فرمان كند . » « 3 »
منابع مؤلف
منابع مؤلف
مؤلف ، كتاب را به روش وعّاظ نوشته است و از آيات قرآنى ، احاديث قدسى ، احاديث نبوى ، اخبار انبيا و مشايخ ، اشعار فارسى ، تازى ، شنيده‌ها و نوشته‌هايى از پدر و جدّ ، استادان و معاصران استفاده كرده است . در بعضى موارد از كسى كه خبرى و اثرى را شنيده ، نام مىبرد . مثلا : « از خواجه محمّد بن على القوّاس شنيدم رحمة اللّه عليه . » (
b
14 /
T
) و در برخى موارد نام نمىبرد و فقط مىنويسد : « به حكايت شنيدم از پيرى . »
a
101 /
T .
ولى آنچه از ميان منابع مكتوب - غير از كتب آسمانى - مورد استفادهء مؤلف بوده است ، بدين شرح است :
1 - امثال
1 - امثال
احتمالا تأليف محمّد بن على حكيم ترمذى است . « 4 » او كتابى به نام الامثال من الكتاب و السنة / الامثال لاهل الحقائق دارد .
2 - تنبيه الغافلين
2 - تنبيه الغافلين
تأليف ابو اللّيث نصر بن محمّد بن احمد سمرقندى معروف به « امام الهدى » فقيه حنفى ( م : 373 ه ) ، دربارهء اخلاق ، تقوى ، حكم و مواعظ بر اساس احاديث نبوى صلى اللّه عليه و آله و سلم است . « 5 »
( 1 ) . گزيده ، ص 3 - 4 . ( 2 ) . همان‌جا ، ص 116 . ( 3 ) . همان‌جا ، ص 177 . ( 4 ) . براى شرح حال مؤلف و گزارش كتاب ر . ك : تاريخ التراث العربى ، ج 1 ، بخش 4 ، ص 148 ؛ تاريخ نگارش‌هاى عربى ، ج 1 ، ص 957 ؛ در ارشاد ( a 75 / T ) فقط امثال آمده است . ( 5 ) . براى شرح حال مؤلف و گزارش كتاب ر . ك : اخلاقيات ، ص 170 - 173 ؛ تاج التراجم ، ص 79 ؛ تاريخ التراث العربى ، جلد 1 ، بخش 3 ، ص 112 ؛ تاريخ نگارش‌هاى عربى ، ج 1 ، ص 631 ؛