ارشاد در معرفت و وعظ و اخلاق ( فارسى ) — الصفحة ٠.٤٦

افعال نادر ( مفرد ، مركّب ، لازم ، متعدّى )

( منافق ) ، دين‌ورز ، ديو ( شيطان ) ، ديوان به معنى دفتر : « در ديوان وى گناه بنويسند . » (

a

105 /

T

) ، راست‌باشى ( استقامت ) ، روايى ( جائز ) ، روزمايه ، ساختگى به معنى تجهيز مرده قبل از تدفين : « فلانى را ساختگى كنيم و گور كنيم . » (

b

63 /

P

) ، سخت‌كارى ( بخل و امساك ) ، شادمانه ، شرفاك ، شكيب ( شكوه و شوكت ) ، شكيبايى ( صبر ) ، شگرف ( نيرومند ) : « روزى جوانى شگرف از پيش رسول بگذشت . » (

a

99 /

T

) ، شگرفى ( درشتى ) : « صلابت را از شگرفى و درشتى بشناسد . » (

a

58 /

T

) ، فراخ‌دستى ، فرود ( پست ) ، فسادكارى ( اسراف ) ، كاردارى ، كى خايى ( توانگرى ) ، لسى ( اسراف ) ، ماننده ، مردم‌سانى ( برّ ) ، مسلمان ( براى تبعه‌اى از بنى اسرائيل ) (

a

53 /

T

) ، مشغولى و مشهورى « كسب كردن مشغولى آرد و كسب ناكردن مشهورى . مشغولى تن را گزايد و مشهورى دين را . » (

b

98 /

T

) ، منزل‌گاه ، ناخوش داشت ، ناكسى ( بيچارگى ) ، نرم‌سانى ، نرم‌گردن ، نوش ، هزينه ( انفاق ) ، ياددار ( به معنى ياد داشتن ) (

b

30 /

P

) ، ياد كرد .

افعال نادر ( مفرد ، مركّب ، لازم ، متعدّى )

افعال نادر ( مفرد ، مركّب ، لازم ، متعدّى )

آرزو + آمدن : « مرد را هرچه آرزو آيد . » (

b

/

a

27 /

T

)

آرزو + خواستن : « من آرزوى ديدار او نخواهم . . . آرزوى ديدار وى خواهم . » (

b

18 ،

a

19 /

T

)

آراميدن : « دلها به ياد مولى آرامد . » (

b

135 /

T

) ؛ (

b

167 /

T

) ؛ با حال پسنديده نيارامد . » (

b

80 /

T

) ؛ « نشان با حال ناآراميدن آن بود . » (

b

78 /

T

) ؛ آرميدگى (

b

143 /

T

)

آرستن ( توانستن ) : « حلاوت شهوت و معاصى نيارد چشيد . » (

a

140 /

T

) ؛ نيز : يارستن

آغازيدن ( شروع كردن ) : « آغازد خويشتن را خوار كردن . » (

b

46 /

P

)


- و خلاصهء معانى التنزيل فى تفسير كلام الجليل تأليف شيخ عبد المطلق بن جمال نيز دارد : « مكّيان خبر يافتند ، به دم او بيرون آمدند . » ( 33 ب ) « و به دم مرويد گامها شيطان را . » ( 33 ب ) . خلاصهء معانى التنزيل فى تفسير كلام الجليل ترجمه‌ايست كهن از قرآن مجيد - احتمالا قرن 7 ه - كه از لحاظ لغوى و نحوى بسيار شايستهء توجّه است . نسخهء خطّى منحصر بفرد آنكه نيمهء اوّل را در بر مىگيرد ، در اختيار نويسندهء اين سطور است . علاوه بر چند مثال كه از اين كتاب در اين مقدّمه آورده‌ام ، شباهت‌هاى ديگر لغوى و نحوى بين ارشاد و خلاصهء معانى التنزيل فى تفسير كلام الجليل نيز وجود دارد .