مجموعه مقالات برگزيده كنگره بزرگداشت آيت الله سيد على آقا قاضى (ره) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٥٨
پيدايى عرفان در اسلام از منظر علامه طباطبايى
نگاشت تا يك دوره مبانى عقلى و فلسفى اسلام را ارائه و در متن به نقد فلسفه‌هاى معاصر ، خاصه ماترياليسم پرداخت . و اين دو اثر ماندگار توشه و دستمايه نسل‌هاى متوالى خواهد بود ، خصوصاً « تفسير الميزان » كه به تعبير شهيد آيت الله مطهرى صد سال ديگر ارزش آن روشن‌تر مىشود .
و ديگر مباحث از جزء به كل ، به موضوعات مهم كه نوعى سؤال در جامعه بود كه چه كسانى بايد در برابر هجمه به اسلام پاسخگو باشند . پاسخ به بد انديشان بدهند ، تأليف كتب : قرآن در اسلام . شيعه در اسلام . رساله در نبوت . رساله در ولايت . على ( ع ) و فلسفه الهى رساله انسان قبل از دنيا . انسان در دنيا ، ايشان بعد از دنيا . وحى يا شعور مرموز . رسالت تشيع رساله در اعجاز قرآن ، پاسخ به سوالات و ابهامات . سنن النبى در همين راستا بود .
بر اين اساس بايد جايگاه علامه را در دوران خود و ايستادگى و ايستادن تمام قد براى حفظ اسلام مورد بررسى قرار داد . كسانى كه به حضور جريانات ، مكاتب ، انديشه ، احزاب ، چپ ، راست ، وهابيت آگاه هستند ، با مطالعه آثار علامه متوجه مىشوند كه ايشان چگونه با طرح موضوع ، تحليل مسائل بدون آن كه نام شخص ، گروه ، جريانى را به ميان آورد ، توانسته به اصل و اساس موضوع بپردازد . و اين توانمندى خاص شخصيت‌هايى است كه در دو قلمرو علم و عمل داراى ويژگىهاى برجسته باشند . مصاحبه « هانرى كربن » فيلسوف فرانسوى طى چند جلسه ، پاسخ‌هاى مستدل ، منطبق با اصول اسلامى علامه ، ايشان را مىتوانست متقاعد كند . اگرچه تربيت شاگردان بزرگى چون : علامه شهيد مرتضى مطهرى ، شهيد آيت الله دكتر سيد محمد حسينى بهشتى ، شهيد آيت الله دكتر محمد مفتح ، شهيد حجت‌الاسلام محمدجواد باهنر ، امام موسى صدر ، علامه حسن زاده آملى ، علامه آيت الله جوادى آملى ، برخى از مراجع و علماى طراز اول معاصر ، همگان از شاگردان و تربيت شدگان مكتب علامه طباطبايى هستند . و با تأكيد علامه كه ما هرچه داريم از آقاى قاضى است » خود به خوان حديث مفصل از اين مجمل
پيدايى عرفان در اسلام از منظر علامه طباطبايى
پيدايى عرفان در اسلام از منظر علامه طباطبايى
علامه طباطبايى حركت عرفان در اسلام را در ميان مجموعه‌ها صحابى و ياران پيامبر اكرم و مختص امام اميرالمؤمنين على ابن‌ابىطالب ( ع ) مىداند . و مى نويسد :
تنها على عليه السلام است كه بيان تبليغ او از حقايق عرفانى و مراحل حيات معنوى به ذخاير بيكرانى مشتمل است و آثارى كه از ساير صحابه در دست است خبرى از اين مسائل