مدارك التنزيل وحقائق التأويل (تفسير النسفي) (تفسيرى نسفى) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٢٥

3 - سورة آل عمران

كه بر بندگان ستم كند ، و بنده‌اى بىگناه را « 1 » به دوزخ بسوزد . ( 108 )

وَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ

و مر خداى راست هر چه در آسمانها و زمينهاست به كلّيت ، وَ إِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ و به خداى تعالى بازگردد همهء كارها به قيامت .

( 109 )

كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ

بوديد و شديد و هستيد بهترين امّتى كه بيرون « 2 » آورده شد مردمان « 3 » را ، و ياد كرده شد مر پيشينيان را ؛ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ مىفرماييد به ايمان و طاعت ، وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ و بازمىداريد از كفر و معصيت ، وَ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ و مؤمن مىباشيت بر مداومت . وَ لَوْ آمَنَ أَهْلُ الْكِتابِ و اگر ايمان آوردندى جهودان و ترسايان ، لَكانَ خَيْراً لَهُمْ آن مر ايشان را بهتر بودى به دو جهان ؛ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُونَ بعض از ايشان مؤمنانند ، وَ أَكْثَرُهُمُ الْفاسِقُونَ و بيشتر از ايشان بيرون روندگان از فرمانند . ( 110 )

لَنْ يَضُرُّوكُمْ إِلَّا أَذىً

نتوانند كه به شما ضررى رسانند ، مگر آزارى و گفتارى كه بر زفان رانند ، وَ إِنْ يُقاتِلُوكُمْ و اگر پيش شما آيند به محاربت ، يُوَلُّوكُمُ الْأَدْبارَ پشتها به شما آرند به هزيمت ، ثُمَّ لا يُنْصَرُونَ باز نيابند هيچ نصرت . ( 111 )

ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ أَيْنَ ما ثُقِفُوا

زده شد بر ايشان خوارمندى هر كجا يافته شوند ، إِلَّا بِحَبْلٍ مِنَ اللَّهِ وَ حَبْلٍ مِنَ النَّاسِ مگر به عهدى از خداى تعالى و عهدى از مردمان « 6 » يعنى بدانك « 4 » جزيه پذيرند ، وَ باؤُ بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ و سزاى عقوبت بىگذاشت شدند .

وَ ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الْمَسْكَنَةُ و زده شد بر ايشان درويشى يعنى به غنيمت گرفتن مؤمنان مالهاى ايشان ، و نيز « 5 » گويند به گدارويى با مال فراوان ، و نيز « 7 » گويند به ترس

( 1 ) - ن : و بىگناه بنده‌اى را . . . ( 2 ) - ن : برون . ( 3 ) - اصل : مؤمنان . ( 4 ) - ن : بدانكه . ( 5 ) - ن : « و نيز » ندارد . ( 6 ) - اصل : مؤمنان . ( 7 ) - ن : « و نيز » ندارد .