مبانى تشيع در منابع تسنن (فارسى) — الصفحة ٢١٩
بدا در آيات و روايات
5 - . . . إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِمْ . . . « 1 »
« . . . خداوند سرنوشت هيچ قومى را تغيير نمىدهد مگر آن‌كه آنان آنچه را در خودشان است تغيير دهند . . . »
مطابق اين آيه ، ايمان ، شرك ، نفاق ، كفر ، گناه ، ثواب و . . . همه در مقدرات آينده انسان دخيل هستند ، شب قدر كه اعمال آدمى مقدر مىشود نيز گوياى امضاى مقدرات جديد است كه براساس اختيارات انسان صورت مىگيرد .
تا اينجا حصول اين نتيجه قطعى به نظر مىرسد كه بدا نه تنها نقص نيست بلكه كمال محض است .
بدا اثر عمده‌اى در تربيت انسان دارد . تأثير اعمال در سرنوشت او موجب مىشود او به سوى خدا روى آورد و از گناه بپرهيزد . پس بدا با هدف تربيتى و رعايت مصالح بندگان صورت مىگيرد . و از اين‌روست كه در روايات به نقل باقر و يا صادق آمده است :
ما عبد اللّه بشىء مثل البداء . « 2 »
« خداوند به چيزى به اندازه بدا ستايش نشده است . »
پس بدا با معنايى كه بيان كرديم ، از اوصاف بزرگ خداوند متعال بوده و عظمت او را در ايجاد آفرينش جديد ، در هر لحظه و هرآن توصيف مىكند .
جعفر بن محمد ( صادق ) در اين باره مىگويد :
ما عظّم اللّه عزّ و جلّ به مثل البداء . « 3 »
« خداوند به چيزى به اندازه‌ى بدا تكريم نشده است . »
( 1 ) - رعد ، 11 . ( 2 ) - اصول كافى ، ج 1 ، ص 146 . ( 3 ) - بحار الأنوار ، ج 4 ، ص 107 .