مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش ) — الصفحة ٦٧

وجوه تسميهء اسامى كعبة اللّه

[ وجه اطلاقش ] براى اين است كه اراضى مقدّسهء كعبة الله حرام كرده شده است .

معطشه : بادى اطلاق و تسميه او آن است كه كعبة اللّه در موقع قليل الماء اتّفاق افتاده است .

برّه : باعث تسميه‌اش بلد الابرار بودن اوست .

رتاج : به معنى باب عظيم بوده ، وجه اطلاقش آن است كه باب معلّا القاب كعبة اللّه مدخل بيت اكرم است .

امّ : به معنى اصل است ، وجه اطلاقش چون كعبه معظّمه از حيثيت قدر و شأن و شرف اعظم بلاد و قراء سائره است و يا آنكه قبله‌گاه مقاصد جميع امم است ؛ و يا براى اين است كه موقع انور بيت عزت در [ نقطهء ] وسط كرهء ارض واقع شده است .

[ رحم ، امّ الرّحمه : از اسامى مترادفه بوده ، وجه تسميهء آنها مذكور شد ] .

امينه : سبب اطلاقش آن است كه مطلع مهر وجود سعادت نمود حضرت نبىّ امين - عليه و إله صلواة اللّه الملك المعين - است .

امّ الصّفا : براى آن است كسانى كه به صدق نيّت و خلوص طويّت ايفاى فرايض حجّ مىكنند گشايش خاطر و صفاى بال براى آنها حاصل مىگردد .

مرويّه : جهتش آن است كه عظمت و قدرت و مزيّت او خلفا عن سلف روايت شده است . واقعا حضرت حق در فرقان مبين خود قدر جليل كعبة اللّه را حكايت فرمودند و كافّهء انبياى عظام و رسل كرام ايفاى حجّ شريف نموده و بيت عزّت را به وصف جليل و ثناى جميل تعريف كرده‌اند .

متحفه : باعث اطلاقش آن است كه جيران بيت اللّه من قبل الحق به اتحاف برّ و احسان تلطيف و سرافراز مىشوند .