مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش ) — الصفحة ٣٤٤
كسانى كه از بنو اسماعيل قبل از همه بت‌پرستى را قبول كردند
چنان كه در فوق مذكور گرديد صنم ود كه به الوهيت قبيلهء بنو قضاعه انتخاب شده بود ، در منتهاى بزرگى و جسامت بوده و در صورت ذكور ساخته شده بود و بر پشت او دو قطعه ملبوس پوشانيده شده و به گردن او يك شمشير و يك كمان تير آويخته شده بود .
قضاعه كه منتهاى نسب جماعات قبايل قضاعه است جدّ يك قبيلهء بزرگ بوده و نسب او در درجهء سادسه به حمير بن سبا منتهى مىگردد .
تغلب بن حلوان بن عمران بن الحاف بن قضاعه كه پدر وبره بود به اسامى : خافى ، عمرو ، سليم ، وبره ، جرم ، ملوان ، اشجع ، سعد ، قدامه نه نفر پسر داشته اكثر احفاد اينان نسب ملوك و آباء قبايل شده‌اند . پسر چهارم او وبره در شهر دومة الجندل ركز خيام اقامت نموده و در ارتحال اين پسرش كلب سالف الذّكر الوهيّت ود را اعتراف و مدّت عمر خود را عبادت و پرستش او نموده و پيغمبرانى كه تابع او بودند بر اثر او اقتفا نموده‌اند .
يكى از اشخاصى كه ترك دين خداى را نموده از قبيلهء طى انعم نامى است كه صنم يغوث نام را معبود خود قرار داده و سبب آن شد كه مردم تا حلول سال فتح كعبة اللّه او را پرستش و عبادت نمودند . اين صنم را از قبايل طى بن ادد بن مالك بن مذحج بن آدكه اهالى جرش بودند خداى خويش مىخواندند . جرش در يمن اسم مملكتى بوده بنى مذحج كه يغوث را معبود خود مىخواندند در محل مذكور اقامت كرده و او را عبادت مىنمودند .
سكنه حولان نيز بنام « غم آنس » بتى را ستايش مىكردند . حولان به روايتى اسم مملكتى است كه سلالهء حولان بن عمرو بن الحاف بن قضاعه و به روايتى حولان بن عمرو بن برة بن ادد بن زيد بن مهسع بن آد در آنجا اقامت مىنمودند . اهالى اين ممالك به صنم غم انس طورى به صدق و اخلاص پرستش مىنمودند كه از حيوانها و زراعات خويش حصّه و سهمى جدا ساخته و او را تقديم مىكردند و معتقد آن بودند كه اگر اين تقدمه را ننمايند خير و بركت از آنها منقطع خواهد گرديد .