علي صوت العدالة الإنسانية (امام على ع صداى عدالت انسانى) (بوستان كتاب)(فارسى) — الصفحة ٦١٣

وحدت هستى

و اين راه كهكشان ، تابلويى ترسيم مىكند مانند :

جنگلى سرسبز و خرم ، شاداب و زيبا ، آكنده از ستارگان آسمان » .

* * * « اى ستارگان پايين ! جاى من نسبت به شما ، بسيار دور است .

تا آن‌جا كه ستارگان درخشان و ثابت من ، همانند جزاير پراكنده در روى درياهاست .

و هم‌چنين خورشيدهاى بىشمار من ، در ديد كوتاه و ناتوان شما ،

در گوشه دورى از آسمان ، همانند بيابان غم‌انگيزى است كه صدا در آن ناپيداست .

گويى كه اندكى خاكستر سرخ‌رنگ ، در ميان تاريكى شب ، پخش شده است .

اينك اينها ، ستارگان كهكشان ديگر هستند كه جهان‌هاى ديگرى را براى شما نشان مىدهند كه كوچك‌تر از اين جهان‌ها نيستند و در ميان آسمان پراكنده‌اند ، اين درياى عظيم كه ريگ و سنگ‌ريزه در گوشه و كنار آن ديده نمىشود . موج‌هاى آن مىرود ولى هرگز به ساحل خود بازنمىگردد ! » « 1 » و سرانجام اين خداست كه سخن مىگويد :

( 1 ) . اينها اشعارى بود از « ويكتور هوگو » كه از فرانسه به عربى ترجمه شده و از عربى به فارسى برگشت ! ولى اشعار شاعران ما ، در وصف ستارگان و زمين و آسمان ، خيلى شيرين‌تر و جالب‌تر است كه براى نمونه ، چند بيتى از « عطار » نقل مىشود : كه داند ، كاين هزاران مهر زرين * چرا گردند در نه قبه چندين در اين دريا چرا غواص گشتند * سماعى نيست ، چرا رقاص گشتند هزاران باربر گشتند برهم * يكى افزون نمىگردد ، يكى كم خموشانند سر در ره نهاده * زبان ببريده و در ره فتاده همه هستند سرگردان چو پرگار * پديدآرنده خود را طلب‌كار در آن گردش نه مستند و نه هشيار * نه در خوابند ، از آن‌حالت نه بيدار تو شب خوش خفته و ايشان در ره او * همى بوسند خاك درگه او . « م »