مفخر شرق سيد جمال الدين اسد آبادى (فارسى) — الصفحة ٤٤٤
پايه‌گذارى بناى اخلاق
پايه‌گذارى بناى اخلاق
پايه‌گذارى بناى اخلاق
اقبال ضمن يك بيت شعر كه به زبان اردو سروده است مىگويد : « آه ! نه فقيه از اين حقيقت آگاهى دارد و نه ملاك وحدت فكر بدون وحدت اخلاق ناقص است و خام . بارى ، تحصيل يا تعليم و تربيت بايد در بادى امر پايهء اخلاق كودك را استحكام دهد و مادامى كه اخلاق نيكويى براى كودك پايه‌گذارى نشده باشد هيچ وقت به مقصود واقعى خودش نايل نخواهد شد » .
به نظر پروفسور ولستر اسميت ، پرورش اخلاق به منزلهء حلقه‌اى است كه با دبستان اتصال دارد و دبستان براى كودك در حكم جامعه و اجتماع است .
اين نظريه فعلًا از مجارى مختلف و به وسيلهء ايادى عديده تأييد و توصيه مىشود . « 1 »
در اسلام اهمّيّت رفتار پسنديده در درجهء اول قرار دارد . قرآن كريم نيز ضرورت ايمان و عمل صالح يعنى رفتار نيك را توصيه و تأكيد مىكند و يكى از مأموريت‌هاى اساسى پيامبر صلى الله عليه و آله به عنوان تزكيه ذكر شده است . تزكيه يعنى مهذب ساختن و صاف و پاك كردن زندگى انسان از آلودگىها .
اين يك حقيقت روانى « 2 » است كه مشخصات اساسى در مراحل اوليهء زندگى پايه‌گذارى مىشود و دبستان و دبيرستان در ساختمان اخلاق انسان نقش مهم و مؤثرى دارد و وظيفهء تعليم و تربيت است كه اخلاق كودك را در قالبى بريزد كه شكل اسلامى داشته باشد .
( 1 ) . مراجعه شود به Smith W . Q . Lester Education : An insrodvctory Survey . ( 2 ) . Psychologi cal Tact .