شرح كفاية الأصول (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٧٥
مقدمهء ششم وضع مركبات
مقدمهء ششم وضع مركبات
مقدمهء ششم وضع مركبات
امر ششم از امورى كه در مقدمه كفايه آمده دربارهء وضع مركبات يا جملات تركيبيه است .
مقدمه : هدف و حكمت وضع ، افادهء مقاصد به ديگران است . چه اينكه حكمت استعمال لفظ در معنا هم تفهيم ما فى الضمير به يكديگر است . ولى طرق و راههاى افاده مرادات و باخبر شدن از ما فى الضمير ديگران دو گونه است :
1 - راههاى غير معمول و غير متعارف : راههائى كه همگانى نيست و مخصوص عده‌اى خاص است . از قبيل وحى و الهام و برخى از طرق علمى . . . كه كارى به اين‌ها نداريم .
2 - طرق متعارف : شامل راههاى همگانى مىباشد كه خود به چند قسم ، تقسيم مىشود : 1 - اشاره 2 - كتابت 3 - احضار شيئى خارجى ( اين طرق هم محدوديتهايى دارند .
مثلا اشاره مخصوص مشار اليه محسوس است ) 4 - اشاره و تلفظ هر دو ( قبلا در اسماء اشاره گذشت ) 5 - تلفظ : مهم‌ترين و عمومىترين راه همين است و خداوند به انسان نعمت بيان و نطق ظاهرى داده است كه با آن مىتواند مرادات خود را به ديگران بفهماند و مرادات ديگران را هم بفهمد .
الفاظ مفيد خود دو دسته‌اند : 1 - مفردات 2 - مركبات .
مفردات نيز دو گروه مىباشند : 1 - جوامد 2 - مشتقات ، جوامد از قبيل : زيد ، انسان ، حجر ، شجر و . . . كه با همين ماده و هيئت معيّن هركدام براى معناى خود وضع شده‌اند و يك وضع بيشتر ندارند . و اين را وضع شخصى گويند . ( سابقا در امر سوم يعنى مبحث