سر الإسراء في شرح حديث المعراج (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١١٧
11
كه در بحث توكل در بخش نخست از حديث معراج ذكر شد ، توضيح و بيان همين كلام است . البته ممكن است اين جملهء حديث به واسطهء كلمهء « خلق » كه در آن آمده است ، به دو معنى ديگر نيز تفسير شود :
1 . اين بندگان به درجه‌اى از يقين ( علم اليقين يا عين اليقين ) مىرسند كه براى مخلوقات ، قدرت و اراده و حركتى نمىبينند تا از آن‌ها چيزى درخواست كنند .
2 . اين افراد به واسطهء كمالات و ارزشهاى نفسانى - كه به عنايت الهى از آن‌ها بهره‌مند شده‌اند - به مرحلهء « حق اليقين » مىرسند ؛ به گونه‌اى كه براى خودشان و ديگرى ، جز وجود تبعى و اعتبارى و سايه و پرتو ، وجود ديگرى قائل نيستند و از اين رو ، نياز خودشان را جز به پيشگاه حقيقت مطلق و بىچون و چرايى كه با خود آن‌هاست و به خودشان و همه چيز در عالم محيط است ، عرضه نمىكنند . واللَّه اعلم .
11
11 سبك‌بارى اندرون حتّى از لقمهء حلال
« شكمهايشان از لقمهء حلال ، سبكبار است . »
قرآن كريم
77 . « و ما آن‌ها را پيكره‌اى كه غذا نخورد ، قرار نداديم و آن‌ها جاويد نبودند . »
78 . « از روزى خدا بخوريد و بياشاميد و در زمين فساد و تباهى نكنيد . »
79 . « از روزى پاك و حلال كه خدا نصيبتان كرده است ، بخوريد و تقواى خدايى را كه به او ايمان آورده‌ايد ، پيشه كنيد . »
80 . « از آن‌چه خداوند روزيتان كرده ، بخوريد و گامهاى شيطان را دنبال نكنيد ؛ زيرا او براى شما ، دشمنى آشكار است . »
81 . « از نعمتهاى پاكيزه‌اى كه روزيتان كرديم ، بخوريد و در اين بهره‌ورى از حدّ نگذرانيد كه خشم من بر شما فرود خواهد آمد . »