عرفان اسلامى ( شرح مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة المنسوب للإمام الصادق ع) (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٩

توفيق الهى

[ وَإِذا هَاجَ ريحُ الْمَحَبَّةِ اسْتأْنَسَ ( فى ) ظِلالِ الْمَحْبُوبِ ]

چون نسيم محبّت به آن كيفيّت كه در بالا گفته شد بوزد ، هيچ وحشتى از هيچ چيزى براى انسان نخواهد ماند ، از بركت آن نسيم الهيه در سايهء محبوب واقعى قرار مىگيرد و با معشوق خود مأنوس شده و همنشين با دوست واقعى و مطلوب حقيقى مىگردد . و چون انس به محبوب آمد ، از چيز ديگرى لذّت نخواهد برد و هيچ عاملى قدرت برگرداندن او را از اين راه ندارد .

موحد چو در پاى ريزى زرش * وگر تيغ هندى نهى بر سرش

نباشد اميد و هراسش زكس * بر اين است آيين توحيد و بس

به خاطر اين انس و لذت بردن از آن كه نتيجه عشق واقعى است ، امام در جمله بعد مىفرمايد :

[ وَآثَرَ الْمَحبُوبَ عَلى ما سِواهُ ]

و اين وقت است كه محبوب را بر آنچه غير اوست او ترجيح داده و در زندگى خود او را بر هر چيزى مقدم مىدارد . اراده او و خواسته او و همت او به طور كامل اراده و خواسته معشوق خواهد شد و اگر همهء دنيا از او برگردند ، او به محبوبش انس بيشتر و عشق شديدتر پيدا خواهد كرد .