شرح مكاسب (فارسى) — الجزء ١، الصفحة ١٦٧

[ 4 - ] خريد و فروش روغن نجس

2 - اخبار مستفيضه : [ يعنى تعداد آنها از سه متجاوز ولى به حدّ تواتر هم نرسيده . ]

مرحوم شيخ چهار روايت را مىآورند :

الف : در روايت صحيح [ تعبير الصحيح عن . . . از نوع سوّم از اطلاقات خبر صحيح است كه در معالم الاصول پايان مطلب سادس مىخوانديم : و قد يطلق على جملة من الاسناد جامعة للشرائط سوى الاتصال بالمعصوم ( ع ) محذوقة للاختصار فيقال مثلا روى الشيخ فى الصحيح عن فلان و يقصد بذلك بيان حال تلك الجملة المحذوفة . . . ]

از معاوية بن وهب از امام جعفر صادق ( ع ) چنين آمده : راوى مىگويد : به حضرتش عرض كردم : موشى در ميان روغن حيوانى يا روغن زيتون و يا ظرف عسل افتاده و در آن مرده است چه بايد كرد ؟ حضرت فرمود : امّا روغن حيوانى و عسل حكمش اينست كه : خود موش مرده و محدودهء اطراف آن را به بدن موش بدان اصابت كرده است برداشته و دور بياندازيد [ و از بقيهء روغن و عسل استفاده كنيد . ]

و امّا روغن زيتون حكمش اينست كه : از آن به‌عنوان روغن چراغ استفاده شود [ و خوردنش جايز نيست . ]

قوله : و زاد : اينكه نقل شد « 1 » طبق نسخهء كافى و وسائل الشيعه بود ولى طبق آنچه از شيخ طوسى ره در تهذيب [ جامع حديثى ايشان ] نقل شده اين جمله را هم دارد كه : فرمود : روغن زيتون مذكور را مىتواند بفروشد و بايد براى مشترى تبيين كند كه قصّه از چه قرار است و روغن آلوده شده تا مشترى در جهت اكل از آن بهره‌بردارى نكند و در جهت استصباح و روشن كردن چراغ از آن


( 1 ) وسائل الشيعه ج 12 ص 66 باب 6 من ابواب ما يكتسب به حديث اوّل .