سلامة القرآن من التحريف (تحريف ناپذيرى قرآن) ( فارسى) — الصفحة ١٢٦

44 . نظريه‌ى « نسخ التلاوة » چيست وچه جايگاهى در بررسى مضامين أحاديث تحريف‌نما دارد ؟

حضرت رسول أكرم صلى الله عليه وآله نازل شده وسپس از جانب خود خدا نسخ ويا به آياتي ديگر تبديل شده‌اند ؛ از اين روست كه اكنون در قرآن موجود اثرى از آنها نيست .

ابن حزم اندلسى درباره‌ى آيه‌ى رجم مىگويد :

اين آيه‌اى از قرآن بود كه لفظش نسخ شد ، ولى حكمش باقي است . « 1 »

أبو شامه « 2 »

وطحاوى « 3 »

نيز بر همين باورند . سيوطى هم مىگويد :

از اين نمونه‌ها كه آيه‌اى از قرآن بعد از نزول ، نسخ شده باشد [ واكنون در قرآن نيست ] زياد است . « 4 »

سپس سيوطى رأى عبد اللَّه بن عمر را كه گفته بود « بسيارى از قرآن از دست رفته است . » ونيز رأى عايشه درباره‌ى سوره‌ى احزاب را كه آيات آن را بيش از حد كنونى مىدانست ، بر « نسخ التلاوة » حمل مىكند . « 5 »

ابن حزم نيز پس از آوردن قول أبى بن كعب درباره‌ى تعداد آيات سوره‌ى احزاب - كه تعداد آن را بيش از حد كنونى مىدانسته است - وحكم به صحت سند آن ، مىنويسد :

اگر ألفاظ آن آيات نسخ نشده بود ، بدون ترديد ابىّ بن كعب آن را تلاوت مىكرد ؛ شاهد آن هم اين است كه أبى بن كعب مىگويد : « سوره‌ى احزاب به اندازه‌ى سوره‌ى بقره بود » ونگفته هم اكنون به اندازه‌ى سوره بقره است ؛ بنابراين مقدار زيادى از ألفاظ اين سوره نسخ شده‌اند . « 6 »

آلوسى نيز در اين باره قاعده‌ى كلى به دست مىدهد ومىگويد :

هنگام جمع قرآن توسط أبا بكر ، آياتي كه متواتر نبودند وتلاوتشان منسوخ


( 1 ) . ابن حزم ، المحلى ، ج 11 ، ص 434 .

( 2 ) . به نقل از : مَقدِسى ، المرشد الوجيز ، ص 42 .

( 3 ) . همان .

( 4 ) . جلال الدين سيوطى ، الاتقان ، ج 2 ، ص 81 .

( 5 ) . همان .

( 6 ) . ابن حزم ، المحلى ، ج 11 ، ص 234 .