شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٩٠

[ پژوهش كردن موبدان از زال ]

چنين آمد از داد اختر پديد * كه اين آب روشن بخواهد دويد

ازين دخت مهراب و از پور سام * گوى پر منش زايد و نيك نام

بود زندگانيش بسيار مر * همش زور باشد هم آيين و فر

همش برز باشد همش شاخ و يال * برزم و ببزمش نباشد همال

[ كجا بارهء او كند موى تر * شود خشك همرزم او را جگر ]

عقاب از بر ترگ او نگذرد * سران جهان را بكس نشمرد

يكى برز بالا بود فرّمند * همه شير گيرد بخم ّ كمند

هوا را بشمشير گريان كند * بر آتش يكى گور بريان كند

كمر بستهء شهرياران بود * بايران پناه سواران بود

[ پژوهش كردن موبدان از زال ]

[ پژوهش كردن موبدان از زال ]

چنين گفت پس شاه گردن فراز * كزين هر چه گفتيد داريد راز

بخواند آن زمان زال را شهريار * كز و خواست كردن سخن خواستار

بدان تا بپرسند از و چند چيز * نهفته سخنهاى ديرينه نيز

نشستند بيدار دل بخردان * همان زال با نامور موبدان

بپرسيد مر زال را موبدى * ازين تيز هش راه بين بخردى

كه از ده و دو تاى سرو سهى * كه رستست شاداب با فرهى

از ان بر زده هر يكى شاخ سى * نگردد كم و بيش در پارسى

دگر موبدى گفت كاى سر فراز * دو اسپ گرانمايه و تيز تاز

يكى زان بكردار درياى قار * يكى چون بلور سپيد آبدار

بجنبند و هر دو شتابنده‌اند * همان يكدگر را نيابنده‌اند

سديگر چنين گفت كان سى سوار * كجا بگذرانند بر شهريار

يكى كم شود باز چون بشمرى * همان سى بود باز چون بنگرى

چهارم چنين گفت كان مرغزار * كه بينى پر از سبزه و جويبار

يكى مرد با تيز داسى بزرگ * سوى مرغزار اندر آيد سترگ

[ همى بدرود آن گياه خشك و تر * نه بردارد او هيچ از ان كار سر ]

دگر گفت كان بر كشيده دو سرو * ز درياى با موج برسان غرو

يكى مرغ دارد بريشان كنام * نشيمش بشام آن بود اين به بام

ازين چون بپرّد شود برگ خشك * بران بر نشيند دهد بوى مشك

از ان دو هميشه يكى آبدار * يكى پژمريده شده سوگوار

بپرسيد ديگر كه بر كوهسار * يكى شارستان يافتم استوار

خرامند مردم از ان شارستان * گرفته بهامون يكى خارستان

بناها كشيدند سر تا به ماه * پرستنده گشتند و هم پيشگاه

و زان شارستان رويشان بدل نگذرد * كس از ياد كردن سخن نشمرد

يكى بومهين خيزد از ناگهان * بر و بومشان پاك گردد نهان

بدان شارستان رويشان نياز آورد * هم انديشگان دراز آورد

بپرده درست اين سخنها بجوى * بپيش ردان آشكارا بگوى

گر اين رازها آشكارا كنى * ز خاك سيه مشك سارا كنى