شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٨٧١

[ دانستن اردشير راز كرم و به كار بردن شيوه‌ها براى رسيدن به آن ]

به دو گفت زين سو گذشت اردشير * ازو باز مانديم بر خيره خير

كه بگريخت از كرم و ز هفتواد * و زان بىهنر لشكر بد نژاد

بجستند از جاى هر دو جوان * پر از درد گشتند و تيره روان

فرود آوريدندش از پشت زين * بران مهتران خواندند آفرين

يكى جاى خرم بپيراستند * پسنديده خوانى بياراستند

نشستند با شاه گردان بخوان * پرستش گرفتند هر دو جوان

بآواز گفتند كاى سرفراز * غم و شادمانى نماند دراز

نگه كن كه ضحّاك بيدادگر * چه آورد زان تخت شاهى بسر

هم افراسياب آن بد انديش مرد * كزو بُد دل شهرياران به درد

سكندر كه آمد برين روزگار * بكشت آنك بد در جهان شهريار

برفتند و زيشان بجز نام زشت * نماند و نيابند خرّم بهشت

نماند همين نيز بر هفتواد * بپيچد بفرجام اين بد نژاد

ز گفتار ايشان دل شهريار * چنان تازه شد چون گل اندر بهار

خوش آمدش گفتار آن دلنواز * بكرد آشكارا و بنمود راز

كه فرزند ساسان منم اردشير * يكى پند بايد مرا دلپذير

چه سازيم با كرم و با هفتواد * كه نام و نژادش بگيتى مباد

سپهدار ايران چو بگشاد راز * جوانانش بردند هر دو نماز

بگفتند هر دو كه نوشه بدى * هميشه ز تو دور دست بدى

تن و جان ما پيش تو بنده باد * هميشه روان تو پاينده باد

سخنها كه پرسيدى از ما درست * بگوييم تا چاره سازى نخست

تو در جنگ با كرم و با هفتواد * بسنده نه اى گر نه پيچى ز داد

يكى جاى دارند بر تيغ كوه * به دو اندرون كرم و گنج و گروه

بپيش اندرون شهر و دريا به پشت * دژى بر سر كوه و راهى درشت

همان كرم كز مغز آهرمنست * جهان آفريننده را دشمنست

همى كرم خوانى بچرم اندرون * يكى ديو جنگيست ريزنده خون

سخنها چو بشنيد زو اردشير * همه مهر جوينده و دلپذير

بديشان چنين گفت كآرى رواست * به دو نيك ايشان مرا با شماست

جوانان ورا پاسخ آراستند * دل هوشمندش بپيراستند

كه ما بندگانيم پيشت بپاى * هميشه بنيكى ترا رهنماى

ز گفتار ايشان دلش گشت شاد * همى رفت پيروز و دل پر ز داد

چو بر داشت ز انجا جهاندار شاه * جوانان برفتند با او به راه

همى رفت روشن دل و ياد گير * سر افراز تا خورهء اردشير

چو بر شاه بر شد سپاه انجمن * بزرگان فرزانه و راى زن

بر آسود يك چند و روزى بداد * بيامد سوى مهرك نوش زاد

چو مهرك بياراست رفتن بجنگ * جهان كرد بر خويشتن تار و تنگ

بجهرم چو نزديك شد پادشا * نهان گشت زو مهرك بىوفا

دل پادشا پر ز پيكار شد * همى بود تا او گرفتار شد