شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٨٤٧

[ نامهء اسكندر نزد ارسطاطاليس و پاسخ يافتن ]

كه آن نامهء شاه گيهان رسيد * ز بد كام دستش ببايد كشيد

از ان بد كه كردى مينديش نيز * از انديشه درويش را بخش چيز

بپرهيز و جان را بيزدان سپار * بگيتى جز از تخم نيكى مكار

همه مرگ راييم تا زنده‌ايم * ببيچارگى در سر افگنده‌ايم

نه هر كس كه شد پادشاهى ببرد * برفت و بزرگى كسى را سپرد

بپرهيز و خون بزرگان مريز * كه نفرين بود بر تو تا رستخيز

و ديگر كه چون اندر ايران سپاه * نباشد همان شاه در پيش گاه

ز ترك و ز هند و ز سقلاب و چين * سپاه آيد از هر سوى همچنين

بروم آيد آن كس كه ايران گرفت * اگر كين بسيچيد نباشد شگفت

هرانكس كه هست از نژاد كيان * نبايد كه از باد يابد زيان

بزرگان و آزادگان را بخوان * ببخش و بسور و براى و بخوان

سزاوار هر مهترى كشورى * بياراى و آغاز كن دفترى

بنام بزرگان و آزادگان * كزيشان جهان يافتى رايگان

يكى را مده بر دگر دستگاه * كسى را مخوان بر جهان نيز شاه

سپر كن كيان را همه پيش بوم * چو خواهى كه لشكر نيايد بروم

سكندر چو پاسخ بران گونه يافت * بانديشه و راى ديگر شتافت

بزرگان و آزادگان را ز دهر * كسى را كش از مردمى بود بهر

بفرمود تا پيش او خواندند * بجاى سزاوار بنشاندند

يكى عهد بنوشت تا هر يكى * فزونى نجويد ز دهر اندكى

بران نامداران جوينده كام * ملوك طوايف نهادند نام

همان شب سكندر ببابل رسيد * مهان را بديدار خود شاد ديد

يكى كودك آمد زنى را بشب * به دو ماند هر كس كه ديدش عجب

سرش را چون سر شير و بر پاى سُم * چو مردم بر و كتف و چون گاو دُم

بمرد از شگفتى هم انگه كه زاد * سزد گر نباشد ازان زن نژاد

ببردند هم در زمان نزد شاه * به دو كرد شاه از شگفتى نگاه

بفالش بد آمد هم انگاه گفت * كه اين بچّه در خاك بايد نهفت

ز اختر شناسان بسى پيش خواند * و ز ان كودك مرده چندى براند

ستاره شمر زان غمى گشت سخت * بپوشيد بر خسرو نيك بخت

ز اختر شناسان بپرسيد و گفت * كه گر هيچ ماند سخن در نهفت

هم اكنون ببرّم سرانتان ز تن * نيابيد جز كام شيران كفن

ستاره شمر چون بر آشفت شاه * به دو گفت كاى نامور پيشگاه

تو بر اختر شير زادى نخست * بر موبدان و ردان شد درست

سر كودك مرده بينى چو شير * بگردد سر پادشاهيت زير

پر آشوب گردد زمين چند گاه * چنين تا نشيند يكى پيشگاه

ستاره شمر بيش ازين هرك بود * همى گفت و آن را نشانه نمود

سكندر چو بشنيد زان شد غمى * براى و بمغزش در آمد كمى

چنين گفت كز مرگ خود چاره نيست * مرا دل پر انديشه زين باره نيست