شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٨٢٨

[ رفتن اسكندر به شهر برهمنان ]

به دو گفت منديش و رامش گزين * من از تو ندارم بدل هيچ كين

چو مادرت بر تخت زرّين نشست * من اندر نهادم بدست تو دست

بگفتم كه من دست شاه زمين * بدست تو اندر نهم همچنين

همان روز پيمان من شد تمام * نه خوب آيد از شاه گفتار خام

سكندر منم و ان زمان من بدم * به خوبى بسى داستانها زدم

همان روز قيدافه آگاه بود * كه اندر كفت پنجهء شاه بود

پرستنده را گفت قيصر كه تخت * بياراى زير گُلَفْشان درخت

بفرمود تا خوان بياراستند * نوازندهء رود و مىخواستند

بفرمود تا خلعت خسروى * ز رومى و چينى و از پهلوى

ببخشيد يارانش را سيم و زر * كرا در خور آمد كلاه و كمر

بطينوش فرمود كايدر مه ايست * كه اين بيشه دورست راه تو نيست

بقيدافه گوى اى هشيوار زن * جهاندار و بينا دل و راى زن

بدارم وفاى تو تا زنده‌ام * روان را به مهر تو آگنده‌ام

و ز ان جايگه لشكر اندر كشيد * دمان تا به شهر برهمن رسيد

بدان تا ز كردارهاى كهن * بپرسد ز پرهيزگاران سخن

برهمن چو آگه شد از كار شاه * كه آورد زان روى لشكر به راه

پرستنده مرد اندر آمد ز كوه * شدند اندران آگهى همگروه

نوشتند پس نامه‌يى بخردان * بنزد سكندر سر موبدان

سر نامه بود آفرين نهان * ز داننده بر شهريار جهان

كه پيروز گر باد همواره شاه * بافزايش و دانش و دستگاه

دگر گفت كاى شهريار سترگ * ترا داد يزدان جهان بزرگ

چه دارى بدين مرز بىارز راى * نشست پرستندگان خداى

گرين آمدنت از پى خواسته‌ست * خرد بىگمان نزد تو كاسته ست

بر ما شكيبايى و دانش است * ز دانش روانها پر از رامش است

شكيبايى از ما نشايد ستد * نه كسى را ز دانش رسد نيز بد

نبينى جز از برهنه يك رمه * پراگنده از روزگار دمه

اگر بودن ايدر دراز آيدت * بتخم گياها نياز آيدت

فرستاده آمد بر شهريار * ز بيخ گيا بر ميانش ازار

سكندر فرستاده و نامه ديد * بىآزارى و رامشى برگزيد

سپه را سراسر هم آنجا بماند * خود و فيلسوفان رومى براند

پرستنده آگه شد از كار شاه * پذيره شدندش يكايك به راه

ببردند بىمايه چيزى كه بود * كه نه گنج بدشان نه كشت و درود

يكايك برو خواندند آفرين * بران بر منش شهريار زمين

سكندر چو روى برهمن بديد * بران گونه آواز ايشان شنيد

دوان و برهنه تن و پاى و سر * تنان بىبر و جان ز دانش ببر

ز برگ گيا پوشش از تخم خورد * بر آسوده از رزم و روز نبرد