شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٧٧٨

[ آگاه شدن رشنواد از كار داراب ]

بهر سو ز باران همى تاختند * بدشت اندرون خيمه‌ها ساختند

غمى بود زان كار داراب نيز * ز باران همى جست راه گريز

نگه كرد ويران يكى جاى ديد * ميانش يكى طاق بر پاى ديد

بلند و كهن بود و آزرده بود * يكى خسروى جاى پر پرده بود

نه خرگاه بودش نه پرده سراى * نه خيمه نه انباز و نه چارپاى

بران طاق آزرده بايست خفت * چو تنها تنى بود بىيار و جفت

سپهبد همى گرد لشكر بگشت * بران طاق آزرده اندر گذشت

ز ويران خروشى به گوش آمدش * كزان سهم جاى خروش آمدش

كه اى طاق آزرده هشيار باش * برين شاه ايران نگهدار باش

نبودش يكى خيمه و يار و جفت * بيامد به زير تو اندر بخفت

چنين گفت با خويشتن رشنواد * كه اين بانگ رعدست گر تند باد

دگر باره آمد ز ايوان خروش * كه اى طاق چشم خرد را مپوش

كه در تست فرزند شاه اردشير * ز باران مترس اين سخن ياد گير

سيم بار آوازش آمد به گوش * شگفتى دلش تنگ شد زان خروش

بفرزانه گفت اين چه شايد بدن * يكى را سوى طاق بايد شدن

ببينيد تا اندرو خفته كيست * چنين بر تن خود برآشفته كيست

برفتند و ديدند مردى جوان * خردمند و با چهرهء پهلوان

همه جامه و باره ترّ و تباه * ز خاك سيه ساخته جايگاه

بپيش سپهبد بگفت آنچ ديد * دل پهلوان زان سخن بردميد

بفرمود كو را بخوانيد زود * خروشى برين سان كه يا رد شنود

برفتند و گفتند كاى خفته مرد * ازين خواب بر خيز و بيدار گرد

چو دارا باسپ اندر آورد پاى * شكسته رواق اندر آمد ز جاى

چو سالار شاه آن شگفتى بديد * سر و پاى داراب را بنگريد

چنين گفت كاينت شگفتى شگفت * كزين برتر انديشه نتوان گرفت

بشد تيز با او بپرده سراى * همى گفت كاى دادگر يك خداى

كسى در جهان اين شگفتى نديد * نه از كار ديده بزرگان شنيد

بفرمود تا جامه‌ها خواستند * بخرگاه جايى بياراستند

بكردار كوه آتشى بر فروخت * بسى عود با مشك و عنبر بسوخت

چو خورشيد سر برزد از كوهسار * سپهبد برفتن برآراست كار

بفرمود تا موبدى رهنماى * يكى دست جامه ز سر تا بپاى

يكى اسپ با زين و زرّين ستام * كمندى و تيغى بزرّين نيام

بداراب دادند و پرسيد ز وى * كه اى شير دل مهتر نامجوى

چه مردى تو و زاد بومت كجاست * سزد گر بگويى همه راه راست

چو بشنيد داراب يك سر بگفت * گذشته همى برگشاد از نهفت

بران سان كه آن زن برو كرد ياد * سخنها همى گفت با رشنواد

ز صندوق و ياقوت و بازوى خويش * ز دينار و ديبا به پهلوى خويش

يكايك بسالار لشكر بگفت * ز خواب و ز آرام و خورد و نهفت