شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٥٤٦

[ آمدن پشنگ نزديك پدر ، افراسياب ]

بفرمود تا در ميان دو صف * بآوردگه بر لب آورده كف

پراگنده بر لشكر اسب افگند * دل و پشت ايرانيان بشكند

سوى باختر بود پشت سپاه * شب آمد به پيلان ببستند راه

چنين گفت سالار گيتى فروز * كه دارد سپه چشم بر نيمروز

چو آگاه شد شهريار جهان * ز گفتار بيدار كار آگهان

ز تركان و ز كار افراسياب * كه لشكرگه آورد زين روى آب

سپاهى ز جيحون بدين سو كشيد * كه شد ريگ و سنگ از جهان ناپديد

چو بشنيد خسرو يلان را بخواند * همه گفتنى پيش ايشان براند

سپاهى ز جنگ آوران برگزيد * بزرگان ايران چنانچون سزيد

چشيده بسى از جهان شور و تلخ * بيارىء گستهم نوذر ببلخ

باشكش بفرمود تا سوى زم * برد لشكر و پيل و گنج درم

بدان تا پس اندر نيايد سپاه * كند راى شيران ايران تباه

از آن پس يلان را همه برنشاند * بزد كوس رويين و لشكر براند

همى رفت با راى و هوش و درنگ * كه تيزى پشيمانى آرد بجنگ

سپهدار چون در بيابان رسيد * گرازيدن و ساز لشكر بديد

سپه را گذر سوى خوارزم بود * همه ريگ و دشت از در رزم بود

به چپ بر دهستان و بر راست آب * ميان ريگ و پيش اندر افراسياب

چو خورشيد سر زد ز برج بره * بياراست روى زمين يك سره

سپهدار تركان سپه را بديد * بزد ناى رويين و صف بركشيد

جهان شد پر آواى بوق و سپاه * همه برنهادند ز آهن كلاه

چو خسرو بديد آن سپاه نيا * دل پادشا شد پر از كيميا

خود و رستم و طوس و گودرز و گيو * ز لشكر بسى نامبردار نيو

همى گشت بر گرد آن رزمگاه * بيابان نگه كرد و بىراه و راه

كه لشكر فزون بود زان كو شمرد * همان ژنده پيلان و مردان گرد

بگرد سپه بر يكى كنده كرد * طلايه بهر سو پراگنده كرد

شب آمد بكنده در افگند آب * بدان سو كه بد روى افراسياب

دو لشكر چنين هم دو روز و دو شب * از يشان يكى را نجنبيد لب

تو گفتى كه روى زمين آهنست * ز نيزه هوا نيز در جوشنست

ازين روى و ز ان روى بر پشت زين * پياده بپيش اندرون همچنين

تو گفتى جهان كوه آهن شدست * همان پوشش چرخ جوشن شدست

ستاره شمر پيش دو شهريار * پر انديشه و زيجها بر كنار

همى باز جستند راز سپهر * بصلاب تا بركه گردد به مهر

سپهر اندر آن جنگ نظّاره بود * ستاره شمر سخت بيچاره بود

بروز چهارم چو شد كار تنگ * بپيش پدر شد دلاور پشنگ

به دو گفت كاى كدخداى جهان * سر افراز بر كهتران و مهان

بفرّ تو زير فلك شاه نيست * ترا ماه و خورشيد بد خواه نيست

شود كوه آهن چو درياى آب * اگر بشنود نام افراسياب