شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٣٩٩

[ سخن گفتن رستم با سپاه خويش ]

هوا را چو ابر بهاران كنيم * بريشان يكى تيرباران كنيم

ز گرد سواران و زخم تبر * نبايد كه داند كس از پاى سر

شما يك سره چشم بر من نهيد * چو من بر خروشم دميد و دهيد

همانا كه جنگ آوران صد هزار * فزون باشد از ما دلير و سوار

ز يك تن چنين زار و پيچان شديم * همه پاك ناكشته بىجان شديم

چنان دان كه او ژنده پيلست مست * بآوردگه شير گيرد بدست

يكى پيل بازى نمايم بدوى * كزان پس نيارد سوى رزم روى

چو بشنيد لشكر ز شنگل سخن * جوان شد دل مرد گشته كهن

به دو گفت پيران كانوشه بدى * روان را بپيگار توشه بدى

همه نامداران و خاقان چين * گرفتند بر شاه هند آفرين

چو پيران بيامد بپرده سراى * برفتند پر مايه تركان ز جاى

چو هومان و نستيهن و بارمان * كه با تيغ بودند گر با سنان

بپرسيد هومان ز پيران سخن * كه گفتارشان بر چه آمد به بن

همى آشتى را كند پايگاه * و گر كينه جويد سپاه از سپاه

بهومان بگفت آنچ شنگل بگفت * سپه گشت با او به پيگار جفت

غمى گشت هومان ازان كار سخت * برآشفت با شنگل شوربخت

به پيران چنين گفت كز آسمان * گذر نيست تا بر چه گردد زمان

بيامد بره پيش كلباد گفت * كه شنگل مگر با خرد نيست جفت

ببايد شدن يك زمان زين ميان * نگه كرد بايد بسود و زيان

ببينى كزين لشكر بىكران * جهانگير و با گرزهاى گران

دو بهره بود زير خاك اندرون * كفن جوشن و ترگ شسته به خون

به دو گفت كلباد اى تيغ زن * چنين تا توان فال بد را مزن

تن خويش يكباره غمگين مكن * مگر كز گمان ديگر ايد سخن

بنا آمده كار دل را بغم * سزد گر ندارى نباشى دژم

[ سخن گفتن رستم با سپاه خويش ]

[ سخن گفتن رستم با سپاه خويش ]

وزين روى رستم يلان را بخواند * سخنهاى بايسته چندى براند

چو طوس و چو گودرز و رهام و گيو * فريبرز و گستهم و خرّاد نيو

چو گرگين كار آزموده سوار * چو بيژن فرزندهء كارزار

تهمتن چنين گفت با بخردان * هشيوار و بيدار دل موبدان

كسى را كه يزدان كند نيكبخت * سزاوار باشد ورا تاج و تخت

جهانگير و پيروز باشد بجنگ * نبايد كه بيند ز خود زور چنگ

ز يزدان بود زور ما خود كييم * بدين تيره خاك اندرون بر چييم

ببايد كشيدن گمان از بدى * ره ايزدى بايد و بخردى

كه گيتى نماند همى بر كسى * نبايد به دو شاد بودن بسى

همى مردمى بايد و راستى * ز كژّى بود كمى و كاستى

چو پيران بيامد بر من دمان * سخن گفت با درد دل يك زمان

كه از نيكوى با سياوش چه كرد * چه آمد برويش ز تيمار و درد

فرنگيس و كىخسرو از اژدها * بگفتار و كردار او شد رها