شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٣٨٣

[ سپاه آراستن تورانيان و ايرانيان ]

چو بشنيد خاقان بزد كرّ ناى * تو گفتى كه كوه اندر آمد ز جاى

ز بانگ تبيره زمين و سپهر * بپوشيد كوه و بيفگند مهر

بفرمود تا مهد بر پشت پيل * ببستند و شد روى گيتى چو نيل

بيامد گرازان بقلب سپاه * شد از گرد خورشيد تابان سياه

خروشيدن زنگ و هندى دراى * همى دل بر آورد گفتى ز جاى

ز بس تخت پيروزه بر پشت پيل * درفشان بكردار درياى نيل

به چشم اندرون روشنايى نماند * همى با روان آشنايى نماند

پر از گرد شد چشم و كام سپهر * تو گفتى بقير اندر اندود چهر

چو خاقان بيامد بقلب سپاه * بچرخ اندرون ماه گم كرد راه

ز كاموس چون كوه شد ميمنه * كشيدند بر سوى هامون بنه

سوى ميسره نيز پيران برفت * برادرش هومان و كلباد تفت

چو رستم بديد آنك خاقان چه كرد * بياراست در قلب جاى نبرد

چنين گفت رستم كه گردان سپهر * ببينيم تا بر كه گردد به مهر

چگونه بود بخشش آسمان * كرا زين بزرگان سرآيد زمان

درنگى نبودم به راه اندكى * دو منزل همى كرد رخشم يكى

كنون سم ّ اين بارگى كوفتست * ز راه دراز اندر آشوفتست

نيارم برو گرد نيرو بسى * شدن جنگ جويان به پيش كسى

يك امروز در جنگ يارى كنيد * برين دشمنان كامگارى كنيد

كه گردان سپهر جهان يار ماست * مه و مهر گردون نگهدار ماست

بفرمود تا طوس بربست كوس * بياراست لشكر چو چشم خروس

سپهبد بزد ناى و رويينه خم * خروش آمد و نالهء گاودم

بياراست گودرز بر ميمنه * فرستاد بر كوه خارا بنه

فريبرز كاوس بر ميسره * جهان چون نيستان شده يك سره

بقلب اندرون طوس نوذر بپاى * زمين شد پر از نالهء كرّ ناى

جهان شد بگرد اندرون ناپديد * كسى از يلان خويشتن را نديد

بشد پيل تن تا سر تيغ كوه * بديدار خاقان و توران گروه

سپه ديد چندانك درياى روم * از يشان نمودى چو يك مهره موم

كشانى و شگنى و سقلاب و هند * چغانى و رومى و وهرى و سند

جهانى شده سرخ و زرد و سياه * دگرگونه جوشن دگرگون كلاه

زبانى دگرگون بهر گوشهء * درفش نوآيين و نو توشهء

ز پيلان و آرايش و تخت عاج * همان ياره و افسر و طوق و تاج

جهان بود يك سر چو باغ بهشت * بديدار ايشان شده خوب زشت

بران كوه‌سر ماند رستم شگفت * ببرگشتن انديشه اندر گرفت

كه تا چون نمايد بما چرخ مهر * چه بازى كند پير گشته سپهر

فرود آمد از كوه و دل بد نكرد * گذر بر سپاه و سپهبد نكرد

همى گفت تا من كمر بسته‌ام * بيك جاى يك سال ننشسته‌ام

فراوان سپه ديده‌ام پيش ازين * ندانم كه لشكر بود بيش ازين