شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٣٣٥

[ شبيخون كردن پيران بر ايرانيان ]

بخم ّ اندر آمد سر بارگى * بياراست لشكر بيكبارگى

نشستند بر جايگاه تژاو * سواران ايران پر از خشم و تاو

تژاو غمى با دو ديده پر آب * بيامد بنزديك افراسياب

چنين گفت كامد سپهدار طوس * ابا لشكرى گشن و پيلان كوس

پلاشان و آن نامداران مرد * به خاك اندر آمد سرانشان ز گرد

همه مرز و بوم آتش اندر زدند * فسيله سراسر بهم بر زدند

چو بشنيد افراسياب اين سخن * غمى گشت و بر چاره افگند بن

بپيران ويسه چنين گفت شاه * كه گفتم بياور ز هر سو سپاه

درنگ آمدت راى از كاهلى * ز پيرى گران گشته و بددلى

نه دژ ماند اكنون نه اسپ و نه مرد * نشستن نشايد بدين مرز كرد

بسى خويش و پيوند ما برده گشت * بسى مرد نيك اختر آزرده گشت

كنون نيست امروز روز درنگ * جهان گشت بر مرد بيدار تنگ

جهاندار پيران هم اندر شتاب * برون آمد از پيش افراسياب

ز هر مرز مردان جنگى بخواند * سليح و درم داد و لشكر براند

چو آمد ز پهلو برون پهلوان * همى نامزد كرد جاى گوان

سوى ميمنه بارمان و تژاو * سواران كه دارند با شير تاو

چو نستيهن گرد بر ميسره * كجا شير بودى بچنگش بره

جهان پر شد از نالهء كرّ ناى * ز غرّيدن كوس و هندى دراى

هوا سر بسر سرخ و زرد و بنفش * ز بس نيزه و گونه گونه درفش

سپاهى ز جنگ آوران صد هزار * نهاده همه سر سوى كارزار

ز دريا به دريا نبود ايچ راه * ز اسپ و ز پيل و هيون و سپاه

همى رفت لشكر گروها گروه * نبد دشت پيدا نه دريا نه كوه

بفرمود پيران كه بىره رويد * از ايدر سوى راه كوته رويد

نبايد كه يابند خود آگهى * ازين نامداران با فرّهى

مگر ناگهان بر سر آن گروه * فرود آرم اين گشن لشكر چو كوه

برون كرد كارآگهان ناگهان * همى جست بيدار كار جهان

بتندى به راه اندر آورد روى * بسوى گروگرد شد جنگجوى

ميان سرخس است نزديك طوس * ز باورد بر خاست آواى كوس

بپيوست گفتار كار آگهان * بپيران بگفتند يك يك نهان

كه ايشان همه ميگسارند و مست * شب و روز با جام پر مى بدست

سوارى طلايه نديدم به راه * نه انديشهء رزم توران سپاه

چو بشنيد پيران يلان را بخواند * ز لشكر فراوان سخنها براند

كه در رزم ما را چنين دستگاه * نبودست هرگز بايران سپاه

گزين كرد زان لشكر نامدار * سواران شمشير زن سى هزار

برفتند نيمى گذشته ز شب * نه بانگ تبيره نه بوق و جلب