شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.٣٠٦

[ پيمان گشتن كىخسرو با كاوس از كين افراسياب ]

جهاندار تا نيمى از شب نخفت * گذشته سخنها همه باز گفت

چو خورشيد تيغ از ميان بر كشيد * شب تيره گشت از جهان ناپديد

تبيره بر آمد ز درگاه شاه * بسر بر نهادند گردان كلاه

چو طوس و چو گودرز و گيو دلير * چو گرگين و گستهم و بهرام شير

گرانمايگان نزد شاه آمدند * بران نامور بارگاه آمدند

به نخچير شد شهريار جهان * ابا رستم نامور پهلوان

ز لشكر برفتند آزادگان * چو گيو و چو گودرز كشوادگان

سپاهى كه شد تيره خورشيد و ماه * همى رفت با يوز و با باز شاه

همه بوم ايران سراسر بگشت * بآباد و ويرانى اندر گذشت

هر آن بوم و بر كان نه آباد بود * تبه بود و ويران ز بيداد بود

درم داد و آباد كردش ز گنج * ز داد و ز بخشش نيامدش رنج

بهر شهر بنشست و بنهاد تخت * چنانچون بود خسرو نيك بخت

همه بدره و جام مى خواستى * بدينار گيتى بياراستى

و زان جا سوى شهر ديگر شدى * همى با مى و تخت و افسر شدى

همى رفت تا آذرابادگان * ابا او بزرگان و آزادگان

گهى باده خورد و گهى تاخت اسپ * بيامد سوى خان آذرگشسپ

جهان آفرين را ستايش گرفت * بآتشكده در نيايش گرفت

بيامد خرامان ازان جايگاه * نهادند سر سوى كاوس شاه

نشستند هر دو بهم شادمان * نبودند جز شادمان يك زمان

چو پر شد سر از جام روشن گلاب * بخواب و بآسايش آمد شتاب

چو روز درخشان بر آورد چاك * بگسترد ياقوت بر تيره خاك

جهاندار بنشست و كاوس كى * دو شاه سر افراز و دو نيك پى

ابا رستم گرد و دستان بهم * همى گفت كاوس هر بيش و كم

از افراسياب اندر آمد نخست * دو رخ را به خون دو ديده بشست

بگفت آنكه او با سياوش چه كرد * از ايران سراسر بر آورد گرد

بسى پهلوانان كه بىجان شدند * زن و كودك خرد پيچان شدند

بسى شهر بينى ز ايران خراب * تبه گشته از رنج افراسياب

ترا ايزدى هرچ بايدت هست * ز بالا و از دانش و زور دست

ز فرّ تمامى و نيك اخترى * ز شاهان بهر گونهء برترى

كنون از تو سوگند خواهم يكى * نبايد كه پيچى ز داد اندكى

كه پر كين كنى دل ز افراسياب * دمى آتش اندر نيارى به آب

ز خويشىء مادر به دو نگروى * نپيچى و گفت كسى نشمرى

بگنج و فزونى نگيرى فريب * همان گر فراز آيدت گر نشيب

بتاج و بتخت و نگين و كلاه * بگفتار با او نگردى ز راه

بگويم كه بنياد سوگند چيست * خرد را و جان ترا پند چيست

بگويى بدادار خورشيد و ماه * بتيغ و به مهر و بتخت و كلاه