شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٦٤

[ آراستن كاوس گيتى را ]

كه پور فريدون نياى منست * همه شهر ايران سراى منست

و ديگر ببازوى شمشير زن * تهى كردم از تازيان انجمن

بشمشير بستانم از كوه تيغ * عقاب اندر آرم ز تاريك ميغ

كنون آمدم جنگ را ساخته * درفش درفشان بر افراخته

فرستاده برگشت مانند باد * سخنها بكاوس كى كرد ياد

چو بشنيد كاوس گفتار اوى * بياراست لشكر بپيكار اوى

ز بربر بيامد سوى سوريان * يكى لشكرى بىكران و ميان

بجنگش بياراست افراسياب * بگردون همى خاك بر زد ز آب

جهان كر شد از نالهء بوق و كوس * زمين آهنين شد هوا آبنوس

ز زخم تبرزين و از بس ترنگ * همى موج خون خاست از دشت جنگ

سر بخت گردان افراسياب * بران رزم گاه اندر آمد بخواب

دو بهره ز توران سپه كشته شد * سر سركشان پاك برگشته شد

سپهدار چون كار زان گونه ديد * بىآتش بجوشيد همچون نبيد

بآواز گفت اى دليران من * گزيده يلان نرّه شيران من

شما را ز بهر چنين روزگار * همى پرورانيدم اندر كنار

بكوشيد و هم پشت جنگ آوريد * جهان را بكاوس تنگ آوريد

يلان را بژوپين و خنجر زنيد * دليرانشان سربسر بفگنيد

همان سگزى رستم شير دل * كه از شير بستد بشمشير دل

بود كز دليرى ببند آوريد * سرش را بدام گزند آوريد

هر آن كس كه او را بروز نبرد * ز زين پلنگ اندر آرد بگرد

دهم دختر خويش و شاهى و را * بر آرم سر از برج ماهى و را

چو تركان شنيدند گفتار اوى * سراسر سوى رزم كردند روى

بشد تيز با لشكر سوريان * بدان سود جستن سر آمد زيان

چو روشن زمانه بران گونه ديد * از انجا سوى شهر توران كشيد

دلش خسته و كشته لشكر دو بهر * همى نوش جست از جهان يافت زهر

بيامد سوى پارس كاوس كى * جهانى بشادى نوافگند پى

بياراست تخت و بگسترد داد * بشادى و خوردن دل اندر نهاد

فرستاد هر سو يكى پهلوان * جهاندار و بيدار و روشن روان

بمرو و نشاپور و بلخ و هرى * فرستاد بر هر سويى لشكرى

جهانى پر از داد شد يك سره * همى روى بر تافت گرگ از بره

ز بس گنج و زيبايى و فرّهى * پرى و دد و دام گشتش رهى

مهان پيش كاوس كهتر شدند * همه تاج دارانش لشكر شدند

جهان پهلوانى برستم سپرد * همه روزگار بهى زو شمرد

يكى خانه كرد اندر البرز كوه * كه ديو اندران رنجها شد ستوه

بفرمود كز سنگ خارا كنند * دو خانه برو هر يكى ده كمند

بياراست آخُر به سنگ اندرون * ز پولاد ميخ و ز خارا ستون