شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٤٤

[ خوان ششم جنگ رستم و ارژنگ ديو ]

پر از خون سر ديو كنده ز تن * بينداخت ز آن سو كه بود انجمن

چو ديوان بديدند گوپال اوى * بدرّيدشان دل ز چنگال اوى

نكردند ياد بر و بوم و رست * پدر بر پسر بر همى راه جست

بر آهيخت شمشير كين پيل تن * بپردخت يكباره زان انجمن

چو برگشت پيروز گيتى فروز * بيامد دمان تا بكوه اسپروز

ز اولاد بگشاد خم كمند * نشستند زير درختى بلند

تهمتن ز اولاد پرسيد راه * بشهرى كجا بود كاوس شاه

چو بشنيد از و تيز بنهاد روى * پياده دوان پيش او راهجوى

چو آمد به شهر اندرون تاج بخش * خروشى بر آورد چون رعد رخش

بايرانيان گفت پس شهريار * كه بر ما سر آمد بد روزگار

خروشيدن رخشم آمد به گوش * روان و دلم تازه شد زان خروش

بگاه قباد اين خروشش نكرد * كجا كرد با شاه تركان نبرد

بيامد هم اندر زمان پيش اوى * يل دانش افروز پر خاشجوى

بنزديك كاوس شد پيل تن * همه سر فرازان شدند انجمن

غريويد بسيار و بردش نماز * بپرسيدش از رنجهاى دراز

گرفتش به آغوش كاوس شاه * ز زالش بپرسيد و از رنج راه

به دو گفت پنهان ازين جادوان * همى رخش را كرد بايد روان

چو آيد بديو سپيد آگهى * كز ارژنگ شد روى گيتى تهى

كه نزديك كاوس شد پيل تن * همه نرّه ديوان شوند انجمن

همه رنجهاى تو بىبر شود * ز ديوان جهان پر ز لشكر شود

تو اكنون ره خانهء ديو گير * برنج اندر آور تن و تيغ و تير

مگر يار باشدت يزدان پاك * سر جاودان اندر آرى به خاك

گذر كرد بايد بر هفت كوه * ز ديوان بهر جاى كرده گروه

يكى غار پيش آيدت هولناك * چنانچون شنيدم پر از بيم و باك

گذارت بران نرّه ديوان جنگ * همه رزم را ساخته چون پلنگ

بغار اندرون گاه ديو سپيد * كزويند لشكر به بيم و اميد

توانى مگر كردن او را تباه * كه اويست سالار و پشت سپاه

سپه را ز غم چشمها تيره شد * مرا چشم در تيرگى خيره شد

پزشكان به درمانش كردند اميد * به خون دل و مغز ديو سپيد

چنين گفت فرزانه مردى پزشك * كه چون خون او را بسان سرشك

چكانى سه قطره به چشم اندرون * شود تيرگى پاك با خون برون

گو پيل تن جنگ را ساز كرد * ازان جايگه رفتن آغاز كرد

بايرانيان گفت بيدار بيد * كه من كردم آهنگ ديو سپيد

يكى پيل جنگى و چاره گرست * فراوان بگرداندرش لشكرست

گرايدونك پشت من آرد بخم * شما دير مانيد خوار و دژم

و گر يار باشد خداوند هور * دهد مر مرا اختر نيك روز

همان بوم و بر باز يابيد و تخت * ببار آيد آن خسروانى درخت