شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٢٦٠

[ جنگ پهلوانان خسرو با بهرام چوبينه ]

ز بالا چو آن مايه مردم بديد * تنى چند زان جنگيان برگزيد

يلان سينه را گفت كاين بد نژاد * بجنگ اندرون داد مردى بداد

كه من دانم اكنون جزو نيست اين * كه يا رد چميدن برين دشت كين

برين مايه مردم بجنگ آمدست * و گر پيش كام نهنگ آمدست

فزون نيست با او سرافراز بيست * از يشان كسى را ندانم كه كيست

اگر پيشم آيد جهان را بسم * اگر بر نيايم ازو ناكسم

بايزد گشسپ و يلان سينه گفت * كه مردان ندارند مردى نهفت

نبايد كه ما بيش باشيم چار * بخسرو مرا كس نيايد به كار

يكى بد كجا نام او جان فروز * كه تيره شبان برگزيدى بروز

سپه را به دو داد و خود پيش رفت * همى تاخت با اين سه بيدار تفت

چو بهرام را ديد خسرو ز راه * بايرانيان گفت كامد سپاه

كنون هيچ دل را مداريد تنگ * كه آمد مرا روزگار درنگ

من و گرز و چوبينهء بدنشان * شما رزم سازيد با سركشان

شما چارده يار و ايشان سه تن * مبادا كه بينيد هرگز شكن

نياطوس با لشكر روميان * ببستند ناچار يك سر ميان

برفتند زان رزمگه سوى كوه * كه ديدار بودى بهر دو گروه

همى گفت هر كس كه پر مايه شاه * چرا جان فروشد ز بهر كلاه

بماند بدين دشت چندين سوار * شود خيره تنها سوى كار زار

همه دست بر آسمان داشتند * كه او را همه كشته پنداشتند

چو بهرام جنگى بر انگيخت اسپ * يلان سينه و گرد ايزد گشسپ

بديدند ياران خسرو همه * شد او گرگ و آن نامداران رمه

بماند آنگهى شاه ز آويختن * و ز ان شورش و باره انگيختن

جهاندار ناكام برگاشت اسپ * پس اندر همى رفت ايزد گشسپ

چو گستهم و بندوى و گردوى ماند * گو تا جور نام يزدان بخواند

بگستهم گفت آن زمان شهريار * كه تنگ اندر آمد بد روزگار

چه بايست اين بيهده رستخيز * بديدند پشت من اندر گريز

به دو گفت گستهم كامد سوار * تو تنها شدى چون كنى كار زار

نگه كرد خسرو پس پشت خويش * از ان چار بهرام را ديد پيش

همى داشت تن را ز دشمن نگاه * ببريد برگستوان سياه

ازو باز ماندند هر دو سوار * پس پشت او دشمن كينه دار

بپيش اندر آمد يكى غار تنگ * سه جنگى پس اندر بسان پلنگ

بن غار هم بسته آمد ز كوه * بماند آن جهاندار دور از گروه

فرود آمد از اسپ فرخ جوان * پياده بران كوه بر شد دوان

پياده شد و راه او بسته شد * دل نامداران ازو خسته شد

نه جاى درنگ و نه جاى گريز * پس اندر همى رفت بهرام تيز

بخسرو چنين گفت كاى پر فريب * بپيش فراز تو آمد نشيب

بر من چرا تاختى هوش خويش * نهاده برين گونه بر دوش خويش