شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٢٤٢

[ گفتگوى قيصر با فيلسوفان ]

بخرّاد برزين جهاندار گفت * كه اين نيست بر مرد دانا نهفت

مرا خسرو از خويش و پيوند بيش * ز جان سخن گوى دارمش پيش

سليح است و هم گنج و هم لشكرست * شما را ببين تا چه اندر خورست

اگر ديده خواهى ندارم دريغ * كه ديده به از گنج دينار و تيغ

[ پاسخ نامهء خسرو از قيصر ]

[ پاسخ نامهء خسرو از قيصر ]

دبير جهان ديده را پيش خواند * بران پيشگاه بزرگى نشاند

بفرمود تا نامه پاسخ نوشت * بياراست چون مرغزار بهشت

ز بس بند و پيوند و نيكو سخن * از ان روز تا روزگار كهن

چو گشت از نوشتن نويسنده سير * نگه كرد قيصر سوارى دلير

سخن گوى و روشن دل و يادگير * خردمند و گويا و گرد و دبير

به دو گفت رو پيش خسرو بگوى * كه اى شاه بينا دل و راه جوى

مرا هم سليحست و هم زر بگنج * نياورد بايد كسى را برنج

و گر نيستيمان ز هر كشورى * درم خواستيمى ز هر مهترى

بدان تا تو از روم با كام خويش * بايران گذشتى بآرام خويش

مباش اندرين بوم تيره روان * چنين است كردار چرخ روان

كه گاهى پناهست و گاهى گزند * گهى با زيانيم و گه سودمند

كنون تا سليح و سپاه و درم * فراز آورم تو نباشى دژم

بر خسرو آمد فرستاده مرد * سخنهاى قيصر همه ياد كرد

[ گفتگوى قيصر با فيلسوفان ]

[ گفتگوى قيصر با فيلسوفان ]

ز بيگانه قيصر بپرداخت جاى * پر انديشه بنشست با رهنماى

بموبد چنين گفت كاين داد خواه * ز گيتى گرفتست ما را پناه

بسازيم تا او بنيرو شود * و زان كهتر بد بىآهو شود

بقيصر چنين گفت پس رهنماى * كه از فيلسوفان پاكيزه راى

ببايد تنى چند بيدار دل * كه بندد با ما بدين كار دل

فرستاد كس قيصر نامدار * برفتند زان فيلسوفان چهار

جوانان و پيران رومى نژاد * سخنهاى ديرينه كردند ياد

كه ما تا سكندر بشد زين جهان * ز ايرانيانيم خسته نهان

ز بس غارت و جنگ و آويختن * همان بىگنه خيره خون ريختن

كنون پاك يزدان ز كردار بد * بپيش اندر آوردشان كار بد

يكى خامشى برگزين از ميان * چو شد كندرو بخت ساسانيان

اگر خسرو آن خسروانى كلاه * بدست آورد سر بر آرد به ماه

هم اندر زمان باژ خواهد ز روم * به پا اندر آرد همه مرز و بوم

گرين در خورد با خرد ياد دار * سخنهاى ايرانيان باد دار

از يشان چو بشنيد قيصر سخن * يكى ديگر انديشه افگند بن

سوارى فرستاد نزديك شاه * يكى نامه بنوشت و بنمود راه

ز گفتار بيدار دانندگان * سخنهاى ديرينه خوانندگان

چو آمد بنزديك خسرو سوار * بگفت آنچ بشنيد با نامدار