شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١١١١

[ ناشناختن دانندگان هند ، چارهء نرد بازى ]

چو خورشيد رخشنده شد بر سپهر * برفت از در شاه بوزرجمهر

چو آمد ز ايران بنزديك راى * برهمن بشادى و را رهنماى

ابا بار با نامه و تخت نرد * دلش پر ز بازار ننگ و نبرد

چو آمد به نزديكى تخت اوى * بديد آن سر و افسر و بخت اوى

فراوانش بستود بر پهلوى * به دو داد پس نامهء خسروى

ز شطرنج و ز راه و ز رنج راى * بگفت آنچه آمد يكايك بجاى

پيام شهنشاه با او بگفت * رخ راى هندى چو گل بر شگفت

بگفت آن كجا ديد پاينده مرد * چنان هم سراسر بياورد نرد

ز بازوى و از مهره و راى شاه * و زان موبدان نماينده راه

بنامه درون آنچه كردست ياد * بخواند بداند نپيچد ز داد

ز گفتار او شد رخ شاه زرد * چو بشنيد گفتار شطرنج و نرد

[ ناشناختن دانندگان هند ، چارهء نرد بازى ]

[ ناشناختن دانندگان هند ، چارهء نرد بازى ]

بيامد يكى نامور كدخداى * فرستاده را داد شايسته جاى

يكى خرم ايوان بياراستند * مى و رود و رامشگران خواستند

زمان خواست پس نامور هفت روز * برفت آنك بودند دانش فروز

بكشور ز پيران شايسته مرد * يكى انجمن كرد و بنهاد نرد

بيك هفته آن كس كه بد تيزوير * ازان نامداران برنا و پير

همى بازجستند بازى نرد * برشك و براى و بننگ و نبرد

بهشتم چنين گفت موبد براى * كه اين را نداند كسى سر ز پاى

مگر با روان يار گردد خرد * كزين مهره بازى برون آورد

بيامد نهم روز بوزرجمهر * پر از آرزو دل پر آژنگ چهر

كه كسرى نفرمود ما را درنگ * نبايد كه گردد دل شاه تنگ

بشد موبدان را ازان دل دژم * روان پر ز غم ابروان پر زخم

بزرگان دانا بيك سو شدند * بنادانى خويش خستو شدند

چو آن ديد بنشست بوزرجمهر * همه موبدان برگشادند چهر

بگسترد پيش اندرون تخت نرد * همه گردش مهرها ياد كرد

سپهدار بنمود و جنگ سپاه * هم آرايش رزم و فرمان شاه

ازو خيره شد راى با راى زن * ز كشور بسى نامدار انجمن

همه مهتران آفرين خواندند * ورا موبد پاك دين خواندند

ز هر دانشى زو بپرسيد راى * همه پاسخ آمد يكايك بجاى

خروشى بر آمد ز دانندگان * ز دانش پژوهان و خوانندگان

كه اينت سخنگوى داننده مرد * نه از بهر شطرنج و بازى نرد

بياورد زان پس شتر دو هزار * همه گنج قنّوج كردند بار

ز عود و ز عنبر ز كافور و زر * همه جامه و جام پيكر گهر

ابا باژ يك ساله از پيشگاه * فرستاد يك سر بدرگاه شاه

يكى افسرى خواست از گنج راى * همان جامهء زر ز سر تا بپاى

به دو داد و چند آفرين كرد نيز * بيارانش بخشيد بسيار چيز

شتر دو هزار آنك از پيش برد * ابا باژ و هديه مر او را سپرد