شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٠٨٣

رزم خاقان چين با هيتاليان

يكى گنبد از آبنوس و ز عاج * بپيكر ز پيلسته و شيز و ساج

ز روم و ز هند آنك استاد بود * و ز استاد خويشش هنر ياد بود

ز ايران و ز كشور نيمروز * همه كارداران گيتى فروز

همه گرد كرد اندران شارستان * كه هم شارستان بود و هم كارستان

اسيران كه از بربر آورده بود * ز روم و زهر جاى كازرده بود

وزين هر يكى را يكى خانه كرد * همه شارستان جاى بيگانه كرد

چو از شهر يك سر بپرداختند * بگرد اندرش روستا ساختند

بياراست بر هر سويى كشتزار * زمين برومند و هم ميوه دار

ازين هر يكى را يكى كار داد * چو تنها بد از كارگر يار داد

يكى پيشه كار و دگر كشت و رز * يكى آنك پيمود فرسنگ و مرز

چه بازارگان و چه يزدان پرست * يكى سرفراز و دگر زير دست

بياراست آن شارستان چون بهشت * نديد اندرو چشم يك جاى زشت

ورا سورستان كرد كسرى بنام * كه در سور يابد جهاندار كام

جز از داد و آباد كردن جهان * نبودش بدل آشكار و نهان

زمانه چو او را ز شاهى ببرد * همان تاج ديگر كسى را سپرد

چنان دان كه يك سر فريبست و بس * بلندى و پستى نماند بكس

كنون جنگ خاقان و هيتال گير * چو رزم آيدت پيش كوپال گير

چه گويد سخنگوى با آفرين * ز شاه و ز هيتال و خاقان چين

رزم خاقان چين با هيتاليان

رزم خاقان چين با هيتاليان

چنين گفت پر مايه دهقان پير * سخن هرچ زو بشنوى ياد گير

كه از نامداران با فرّ و داد * ز مردان جنگى بفرّ و نژاد

چو خاقان چينى نبود از مهان * گذشته ز كسرى بگرد جهان

همان تا لب رود جيحون ز چين * برو خواندندى بداد آفرين

سپهدار با لشكر و گنج و تاج * بگلزرّيون بود زان روى چاج

سخنهاى كسرى بگرد جهان * پراگنده شد در ميان مهان

به مردى و دانايى و فرّهى * بزرگى و آيين شاهنشهى

خردمند خاقان بدان روزگار * همى دوستى جست با شهريار

يكى چند بنشست با راى زن * همه نامداران شدند انجمن

بدان دوستى را همى جاى جست * همان از رد و موبدان راى جست

يكى هديه آراست پس بىشمار * همه ياد كرد از در شهريار

ز اسبان چينى و ديباى چين * ز تخت و ز تاج و ز تيغ و نگين

طرايف كه باشد بچين اندرون * بياراست از هر درى برهيون

ز دينار چينى ز بهر نثار * بگنجور فرمود تا سى هزار

بياورد و با هديه‌ها يار كرد * دگر را همه بار دينار كرد

سخنگوى مردى بجست از مهان * خردمند و گرديده گرد جهان

بفرمود تا پيش او شد دبير * ز خاقان يكى نامه‌اى بر حرير