شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٠٧٨

[ داستان مهبود دستور انوشيروان ]

بفرّش ببيند نهان ترا * دل كژّ و تيره روان ترا

ازان پس نيابى تو زو نيكوى * همان گرم گفتار او نشنوى

در پادشا همچو دريا شمر * پرستنده ملاح و كشتى هنر

سخن لنگر و بادبانش خرد * به دريا خردمند چون بگذرد

همان بادبان را كند سايه دار * كه هم سايه دار ست و هم مايه دار

كسى كو ندارد روانش خرد * سزد گر در پادشا نسپرد

اگر پادشا كوه آتش بدى * پرستنده را زيستن خوش بدى

چو آتش گه خشم سوزان بود * چو خشنود باشد فروزان بود

ازو يك زمان شير و شهدست بهر * بديگر زمان چون گزاينده زهر

بكردار دريا بود كار شاه * بفرمان او تابد از چرخ ماه

ز دريا يكى ريگ دارد به كف * دگر در بيابد ميان صدف جهان زنده

بادا بنوشين روان * هميشه بفرمانش كيوان روان

نگه كرد كسرى بگفتار اوى * دلش گشت خرم بديدار اوى

چو گفتى كه زه بدره بودى چهار * بدين گونه بد بخشش شهريار

چو با زه بگفتى زهازه بهم * چهل بدره بودى ز گنجش درم

چو گنجور با شاه كردى شمار * بهر بدره بودى درم ده هزار

شهنشاه با زه زهازه بگفت * كه گفتار او با درم بود جفت

بياورد گنجور خورشيد چهر * درم بدره‌ها پيش بوزرجمهر

برين داستان بر سخن ساختم * بمهبود دستور پرداختم

مياساى ز آموختن يك زمان * ز دانش ميفگن دل اندر گمان

چو گويى كه فام خرد توختم * همه هرچ بايستم آموختم

يكى نغز بازى كند روزگار * كه بنشاندت پيش آموزگار

ز دهقان كنون بشنو اين داستان * كه بر خواند از گفتهء باستان

داستان مهبود با زروان

داستان مهبود با زروان

[ داستان مهبود دستور انوشيروان ]

[ داستان مهبود دستور انوشيروان ]

چنين گفت موبد كه بر تخت عاج * چو كسرى كسى نيز ننهاد تاج

ببزم و برزم و بپرهيز و داد * چنو كس ندارد ز شاهان به ياد

ز دانندگان دانش آموختى * دلش را بدانش بر افروختى

خور و خواب با موبدان داشتى * همى سر بدانش برافراشتى

برو چون روا شد به چيزى سخن * تو ز آموختن هيچ سستى مكن

نبايد كه گويى كه دانا شدم * بهر آرزو بر توانا شدم

چو اين داستان بشنوى يادگير * ز گفتار گوينده دهقان پير

بپرسيدم از روزگار كهن * ز نوشين روان ياد كرد اين سخن

كه او را يكى پاك دستور بود * كه بيدار دل بود و گنجور بود

دلى پر خرد داشت و راى درست * ز گيتى بجز نيكنامى نجست

كه مهبود بد نام آن پاك مغز * روان و دلش پر ز گفتار نغز

دو فرزند بودش چو خرم بهار * هميشه پرستندهء شهريار