شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٠٥٥

[ آشتى جستن قيصر روم از نوشين روان ]

بجاى آمد از موبدان شست مرد * بكسرى شدن نامزدشان بكرد

پيامى فرستاد نزديك شاه * گرانمايگان برگرفتند راه

چو مهراس داننده‌شان پيش رو * گوى در خرد پير و سالار نو

ز هر چيز گنجى بپيش اندرون * شمارش گذر كرده بر چند و چون

بسى لابه و پند و نيكو سخن * پشيمان ز گفتارهاى كهن

فرستاد با باژ و ساو گران * گروگان ز خويشان و كنداوران

[ چو مهراس گفتار قيصر شنيد * پديد آمد آن بند بد را كليد ]

رسيدند نزديك نوشين روان * چو الماس كرده زبان با روان

چو مهراس نزديك كسرى رسيد * برومى يكى آفرين گستريد

تو گفتى ز تيزىّ و ز راستى * ستاره بر اراد همى زآستى

بكسرى چنين گفت كاى شهريار * جهان را بدين ارجمندى مدار

برو مى تو اكنون و ايران تهيست * همه مرز بىارز و بىفرهيست

هران گه كه قيصر نباشد بروم * نسنجد بيك پشه اين مرز و بوم

همه سودمندى ز مردم بود * چو او گم شود مردمى گم بود

گر اين رستخيز از پى خواستست * كه آزرم و دانش به دو كاستست

بياوردم اكنون همه گنج روم * كه روشن روان بهتر از گنج و بوم

چو بشنيد زو اين سخن شهريار * دلش گشت خرم چو باغ بهار

پذيرفت زو هرچ آورده بود * اگر بدرهء زرّ و گر برده بود

فرستادگان را ستايش گرفت * بران نيكويها فزايش گرفت

به دو گفت كاى مرد روشن خرد * نبرده كسى كو خرد پرورد

اگر زرّ گردد همه خاك روم * تو سنگى ترى زان سرافراز بوم

نهادند بر روم بر باژ و ساو * براگنده دينار ده چرم گاو

و زان جايگه نالهء گاو دم * شنيدند و آواز رويينه خم

جهاندار بيدار لشكر براند * بشام آمد و روزگارى بماند

بياورد چندان سليح و سپاه * همان برده و بدره و تاج و گاه

كه پشت زمى را همى داد خم * ز پيلان و ز گنجهاى درم

ازان مرز چون رفتن آمدش راى * بشيروى بهرام بسپرد جاى

به دو گفت كاين باژ قيصر بخواه * مكن هيچ سستى بروز و به ماه

ببوسيد شيروى روى زمين * همى خواند بر شهريار آفرين

كه بيدار دل باش و پيروز بخت * مگر داد زرد اين كيانى درخت

تبيره بر آمد ز درگاه شاه * سوى اردن آمد درفش سپاه

جهاندار كسرى چو خورشيد بود * جهان را ازو بيم و اميد بود

برين سان رود آفتاب سپهر * بيك دست شمشير و يك دست مهر

نه بخشايش آرد بهنگام خشم * نه خشم آيدش روز بخشش به چشم

چنين بود آن شاه خسرو نژاد * بياراسته بد جهان را بداد