شاهنامه فردوسى (بر اساس چاپ مسكو) (فارسى) — الصفحة ٠.١٠٣٩

[ نامه نوشتن نوشين روان به كارداران خويش ]

بداند كه هست او ز ما بىنياز * بنزديك او آشكار ست راز

كسى را كجا سرفرازى دهد * نخستين ورا بىنيازى دهد

مرا داد فرمود و خود داورست * ز هر برترى جاودان برترست

بيزدان سزد ملك و مهتر يكيست * كسى را جز از بندگى كار نيست

ز مغز زمين تا بچرخ بلند * ز افلاك تا تيره خاك نژند

پى مور بر خويشتن بر گواست * كه ما بندگانيم و او پادشاست

نفرمود ما را جز از راستى * كه ديو آورد كژّى و كاستى

اگر بهر من زين سراى سپنج * نبودى جز از باغ و ايوان و گنج

نجستى دل من بجز داد و مهر * گشادن بهر كار بيدار چهر

كنون روى بوم زمين سر بسر * ز خاور برو تا در باختر

بشاهى مرا داد يزدان پاك * ز خورشيد تابنده تا تيره خاك

نبايد كه جز داد و مهر آوريم * و گر چين بكارى بچهر آوريم

شبان بدانديش و دشت بزرگ * همى گوسفندان بماند بگرگ

نبايد كه بر زيردستان ما * ز دهقان و ز دين پرستان ما

به خشكى به خاك و بكشتى بر آب * برخشنده روز و بهنگام خواب

ز بازارگانان ترّ و ز خشك * درم دارد و در خوشاب و مشك

كه تابنده خور جز بداد و به مهر * نتابد بريشان ز خم ّ سپهر

برين گونه رفت از نژاد و گهر * پسر تاج يابد همى از پدر

بجز داد و خوبى نبد در جهان * يكى بود با آشكارا نهان

نهاديم بر روى گيتى خراج * درخت گزيت از پى تخت عاج

چو اين نامه آرند نزد شما * كه فرخنده باد اورمزد شما

كسى كو برين يك درم بگذرد * ببيداد بر يك نفس بشمرد

بيزدان كه او داد ديهيم و فر * كه من خود ميانش ببرم به ار

برين نيز بادافرهء كردگار * نبايد كه چشم بد آيد به كار

همين نامه و رسم بنهيد پيش * مگرديد ازين فرخ آيين خويش

بهر چار ماهى يكى بهر ازين * بخواهيد با داد و با آفرين

بجايى كه باشد زيان ملخ * و گر تفّ خورشيد تابد بشخ

دگر تفّ باد سپهر بلند * بدان كشتمندان رساند گزند

همان گر نبارد بنوروز نم * ز خشكى شود دشت و خرم دژم

مخواهيد باژ اندران بوم و رست * كه ابر بهاران بباران نشست

ز تخم پراگنده و مزد رنج * ببخشيد كارندگانرا ز گنج

زمينى كه آن را خداوند نيست * بمرد و ورا خويش و پيوند نيست

نبايد كه آن بوم ويران بود * كه در سايهء شاه ايران بود

كه بدگو برين كار ننگ آورد * كه چونين بهانه بچنگ آورد

ز گنج آنچ بايد مداريد باز * كه كردست يزدان مرا بىنياز

چو ويران بود بوم در بر من * نتابد درو سايهء فرّ من

كسى را كه باشد برين مايه كار * اگر گيرد اين كار دشوار خوار