شواهد التنزيل لقواعد التفضيل (فارسى) — الصفحة ٢٥٠

منظور از آل عمران در آيه شريفه چيست ؟

إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى نازل شد ؛ رسول خدا فرمود : به خويشان و نزديكانم بپيونديد و آنان را دوست بداريد .

( 831 ) عبد الملك بن ميسره گفت از طاوس شنيدم ؛ گفت : مردى از ابن عباس سؤال كرد ؛ قربى در آيه إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى چه كسانى هستند ؟

سعيد بن جبير كه در آن جا حضور داشت در جواب سئوال‌كننده گفت : فقط خويشاوندان آل محمد صلى اللَّه عليه و آله مورد نظر آيهء شريفه است .

عبد اللَّه بن عباس گفت : اى ابو سعيد ! در جواب تعجيل كردى . بدان منظور اقرباى رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله از قريش است . « 1 » ( 832 ) يوسف بن مهران نقل كرد ، ابن عباس در تفسير آيه قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى بيان كرد پيامبر فرمود :

ان تودّونى في قرابتى و لا تؤذونى

يعنى به خويشان من مودّت كنيد و به آنان اذيت و آزار نرسانيد « 2 » .

( 834 ) شعبى مىگويد : اهل كوفه در معناى آيه شريفه فوق با من اختلاف كردند ، نامه‌اى به ابن عباس مفسّر مشهور قرآن نوشتم تا مفهوم و تفسير كلام خدا را مشخص كند .

ابن عباس در جواب نوشت : قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى .

اراده و قصد خداى تعالى از اين آيه شريفه مواصلت و پيوند با خويشاوندان رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله است كه به اهل بيت آن حضرت اكرام و احترام كنيد .

( 835 ) ابى صالح از قول ابن عباس نقل كرد :

وقتى رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله به شهر مدينه مهاجرت كرد ، دستش از مال و اموال خالى بود .

چون همهء دارايى و اموال را در مكّه به جا گذاشته ، در حالى كه در مدينه مخارج و

( 1 ) ابن راهويه از عبد اللَّه بن حميد همين روايت را در سندش نقل كرده است . ( 2 ) همين روايت را عامر شعبى نيز از ابن عباس نقل كرده فقط به جاى لا تؤذونى نوشته بود لا تكذّبونى ؛ روايت 833 / شواهد التنزيل همين كتاب .