شواهد التنزيل لقواعد التفضيل (فارسى) — الصفحة ١٠٥

منظور از آل عمران در آيه شريفه چيست ؟

[ 39 ] وَ عَلَى الْأَعْرافِ رِجالٌ يَعْرِفُونَ كُلًّا بِسِيماهُمْ ( اعراف / 46 ) و بر اعراف ، مردانى هستند كه هر يك ( از آن دو دسته ) را از سيمايشان مىشناسند .

( 256 ) اصبغ بن نباتة از ياران صميمى على عليه السّلام مىگويد :

روزى در كنار على بن ابى طالب عليه السّلام نشسته بودم ، عبد اللَّه بن كوّاء وارد مجلس شد و گفت : يا امير المؤمنين ! مرا از معناى آيه وَ عَلَى الْأَعْرافِ رِجالٌ يَعْرِفُونَ كُلًّا بِسِيماهُمْ با خبر فرما .

على عليه السّلام فرمود : واى بر تو اى ابن كوّاء !

نحن نوقف يوم القيامة بين الجنّة و النّار ، فمن ينصرنا عرفناه بسيماه فادخلناه الجنّة و من ابغضنا عرفناه بسيماه فادخلناه النّار .

آن مردان ما هستيم كه در قيامت بين بهشت و جهنّم مىايستيم هر بنده‌اى ما را نصرت كرده باشد او را به چهره و سيمايش مىشناسيم و به بهشت مىبريم و هر كسى با ما دشمنى و عداوت داشت او را هم با سيمايش مىشناسيم و در جهنم داخل مىكنيم .

( 257 ) ضحّاك نقل كرده است كه : از ابن عباس « 1 » در معنى آيه وَ عَلَى الْأَعْرافِ رِجالٌ . . . سؤال شد . در جواب گفت : اعراف ، جايگاه بلندى است بر روى صراط كه على بن ابى طالب عليه السّلام ، حمزه سيد الشهداء ، جعفر طيّار و عباس بر آن بلندى قرار دارند . آنان دوستان خود را كه داراى چهره‌هاى نورانى هستند و دشمنان خويش را هم كه داراى چهره سياه و تاريك‌اند مىشناسند .

( 1 ) روايت رقم 258 / شواهد التنزيل از ابن عباس با همين معنى و لفظ نقل شد .