علوم قرآنى (فارسى) — الصفحة ٤٤١

جامعيّت احكام اسلامى

عبادات در اسلام به گونه پاك وخردپسند وموافق فطرت أصيل انساني عرضه شده است . در اين عبادات نه فقط نيايش شايسته پروردگار وتقرّب أو به درگاه الهى لحاظ شده ، بلكه پاك‌سازى درون وپالايش نفس نيز مورد عنايت واقع شده ، برآيند اين دو گرايش موجب تعادل در ابعاد وجود انسان است .

« مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفاءَ وَيُقِيمُوا الصَّلاةَ « 1 » ؛ بندگان خالص خدا در پيشگاه حضرت حق با درونى پاك وآراسته واز هرگونه آلايشى پيراسته ، به نيايش برمىخيزند » .

« إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَالْمُنْكَرِ وَلَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ « 2 » ؛ نماز ، آدمي را از ناهنجارى در كردار ورفتار بازمىدارد واز آن بالاتر ، ياد خدا را در دل‌ها زنده نگه مىدارد » .

« حافِظُوا عَلَى الصَّلَواتِ وَالصَّلاةِ الْوُسْطى وَقُومُوا لِلَّهِ قانِتِينَ « 3 » ؛ بر نمازها و [ به‌ويژه ] نماز ميانه [ نيم‌روزى ] مواظبت كنيد - كه درب رحمت الهى بر روى شما گشوده است - ودر پيشگاه خداوند با حالت خضوع وخشوع بايستيد » .

« وَاسْتَعِينُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلاةِ وَإِنَّها لَكَبِيرَةٌ إِلَّا عَلَى الْخاشِعِينَ « 4 » ؛ از خو گرفتن به مقاومت ونيايش به درگاه ربوبيّت كمك بگيريد - تا شما را همواره زنده‌دل ونشاطافزا نگاه دارد - همانا نيايش پاك وبه دور از آلايش بارى سنگين است ، جز بر كساني كه لذّت خشوع وخضوع در پيشگاه الهى را دريافته‌اند » .

« وَأَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَزُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ ، إِنَّ الْحَسَناتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئاتِ . ذلِكَ ذِكْرى لِلذَّاكِرِينَ ؛ « 5 » در دو طرف روز [ بامداد وواپسين ] وپاسى از شب ، نماز را بپادار ، كه زيبايىها زشتىها را از ميان برمىدارد . واين يادآورى است براي كساني كه ياد خدا باشند » .

البتة اين از ويژگىهاى عبادت در اسلام است كه نخست درون وسپس برون را پاكيزه مىگرداند . پيامبر گرامى صلّى اللّه عليه وآله در اين باره مىفرمايد : « هرگاه در جلوى خانه‌هاى شما آبى روان باشد وپيوسته روزى پنج بار در آن آب شستشو كنيد ، آيا ديگر چركى وآلودگى بر بدن شما باقي مىماند ؟ »

( 1 ) بيّنه 98 : 5 . ( 2 ) عنكبوت 29 : 45 . ( 3 ) بقره 2 : 238 . ( 4 ) بقره 2 : 45 . ( 5 ) هود 11 : 114 .