علوم قرآنى (فارسى) — الصفحة ١٨٧

3 . خالى بودن از علايم وحركات

بنبأ فتثبّتوا » ودر قرائت ديگران « . . . فَتَبَيَّنُوا » « 1 » . ابن عامر وكوفيون خوانده‌اند :

« نُنْشِزُها . . . » « 2 » وديگران « ننشرها . . . » « 3 » . ابن عامر وحفص خوانده‌اند : « وَيُكَفِّرُ عَنْكُمْ . . . » « 4 » وديگران « نكفّر . . . » « 5 » . ابن سميقع : « فاليوم ننحّيك ببدنك » وديگران « . . . نُنَجِّيكَ . . . » « 6 » خوانده‌اند « 7 » .

كوفىها - جز عاصم - « لنثوينّهم من الجنة غرفا » وديگران « لَنُبَوِّئَنَّهُمْ » « 8 » خوانده‌اند « 9 » .

3 . خالى بودن از علايم وحركات

3 . خالى بودن از علايم وحركات

در مصاحف أولية كلمات عارى از هرگونه اعراب وحركات ثبت مىشد . وزن وحركت اعرابى وبنائي كلمه مشخص نبود ، لذا براي خوانندهء غير عرب مشكل بود تا تشخيص دهد وزن وحركت كلمه چگونه است . حتى براي كساني كه با زبان عربى آشنا بودند دشوار بود تا بدانند هيئت كلمه چگونه است . مثلا مشخص نبود « اعلم » فعل امر است يا فعل متكلم مضارع وأحيانا افعل التفضيل يا فعل ماضي از باب افعال .

حمزه وكسائى آيهء « قالَ أَعْلَمُ أَنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ » « 10 » را به صيغهء فعل امر خوانده‌اند وديگران به صيغهء فعل مضارع متكلم « 11 » . كما اين كه نافع آيهء « وَلا تُسْئَلُ عَنْ أَصْحابِ الْجَحِيمِ » « 12 » را به صيغهء نهى وديگران به صيغهء فعل مضارع مجهول خوانده‌اند « 13 » .

حمزه وكسائى آيهء « ومن يطّوّع . . . » « 14 » را با « يا » وتشديد « طا » به صورت مضارع

( 1 ) حجرات 49 : 6 . ر . ك : أبو حفص انصارى ؛ المكرر ؛ ص 141 . ( 2 ) بقره 2 : 259 . ( 3 ) الكشف عن وجوه القراءات السبع ؛ ج 1 ، ص 310 . ( 4 ) بقره 2 : 271 . ( 5 ) الكشف عن وجوه القراءات السبع ؛ ج 1 ، ص 316 . ( 6 ) يونس 10 : 92 . ( 7 ) تفسير طبرسى ؛ ج 5 ، ص 130 . قرطبى ؛ الجامع لأحكام القرآن ؛ ج 8 ، ص 379 . ( 8 ) عنكبوت 29 : 58 . ( 9 ) تفسير طبرسى ؛ ج 8 ، ص 290 . ( 10 ) بقره 2 : 259 . ( 11 ) الكشف عن وجوه القراءات السبع ؛ ج 1 ، ص 312 . ( 12 ) بقره 2 : 119 . ( 13 ) الكشف عن وجوه القراءات السبع ، ج 1 ؛ ص 262 . ( 14 ) بقره 2 : 158 .