علوم قرآنى (فارسى) — الصفحة ١١٣
تعدّد نام برخى سورهها
نام سوره / وجه تسميه كهف / تنها سورهاى است كه در آن دربارهء أصحاب كهف مطلبي آمده است .
مريم / تنها در اين سوره سرگذشت حضرت مريم با عنوان « واذكر في الكتاب مريم . . . » ( آيات 35 - 16 ) به تفصيل آمده ودر سورهء آل عمران با عنوان آل عمران به شرح حال أو اشاره شده است .
طه / با لفظ « طه » آغاز شده است .
أنبيا / تنها سورهاى است كه از انبياى معروف ( نزد عرب ) سخن به ميان آمده است .
حج / در اين سوره به تفصيل ( آيات 38 - 25 ) از احكام حج سخن گفته شده واعلام به حج شده است : « وَأَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ . . . » .
مؤمنون / اين سوره با جملهء « قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ . . . » آغاز شده است .
نور / آيهء نور در اين سوره آمده است .
فرقان / در اين سوره قرآن با نام فرقان آورده شده ونزول آن يادآورى شده است وخداوند به خود تبريك گفته است .
شعراء / تنها سورهاى است كه لفظ « شعراء » در آن آمده است .
نمل / اين سوره تنها سورهاى است كه در آن از نمل سخن گفته شده است .
قصص / در اين سوره عبارت « قَصَّ عَلَيْهِ الْقَصَصَ » ( هم فعل وهم مصدر ) آمده است ، گرچه در سورهء يوسف نيز « نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ » آمده ، ولى در آنجا اولويت با تسميه به نام يوسف بوده است .
عنكبوت / تنها سورهاى است كه اين نام در آن برده شده است .
روم / تنها سورهاى است كه اين نام در آن برده شده است .
سجده / به جهت اشتمال آن بر آيهء سجده بدين نام ناميده شده است ، البتة در سه سورهء ديگر نيز آيهء سجده وجود دارد ، ولى اولويت در آنها با ديگر نامهاست .
احزاب / تنها سورهاى است كه در آن به واقعهء احزاب اشاره شده است .
سبأ / تنها سورهاى است كه در آن لفظ « سبأ » ذكر شده است .
به گونهاى كه ملاحظه شد در نامگذارى سورهها مناسبتى وجود دارد . البتة عللى كه در اين نامگذارىها ذكر مىشود هرگز وجه انحصار ندارد ، زيرا در نامگذارى ، كمترين مناسبت كافى است : « يكفي في التسمية أدنى مناسبة » .
تعدّد نام برخى سورهها
تعدّد نام برخى سورهها
بيشتر سورهها يك نام دارند . برخى دو يا سه يا بيشتر كه اين تعدد در نام به جهات خاصي بوده است . مانند :
سورهء حمد با نام فاتحة الكتاب وامالكتاب والسبع المثاني . جلال الدين سيوطى