عرفان حج (فارسى) — الصفحة ٦٥
مقام ابراهيم
« معناى خلف مقام ايستادن و نماز در پشت مقام ابراهيمى خواندن را فهميدى ، و انجام دادى ؟ »
شبلى عرض كرد : نماز خواندم امّا نيتهايى را كه شما مىفرماييد نداشتم .
فرمود : تو اصلًا طواف نكردهاى و به مقام ابراهيم نرفتهاى ، چون عمل تو بدون سرّ و روح بوده است .
قرآن فرمود : بعد از طواف ، كنار مقام ابراهيم برويد و از آنجا محلّى را براى نماز برگزينيد ؛ « واتَّخِذوا من مقام ابراهيم مصلّى » « 1 »
، در پشت مقام ابراهيم نماز بخوانيد و آنجا را به عنوان مصلّى انتخاب كنيد .
در روايات ، سخن از خلف مقام ابراهيم است و ليكن تعبير قرآن كريم است كه : آن محدوده را به عنوان محلّ نماز انتخاب كنيد . سرّ اين قيام و اتّخاذ مكانى در مقام ابراهيم ، اين است كه :
« خدايا ! در جايى كه ابراهيم - عليه السلام - ايستاده است ، من ايستادم » ؛ و اين دو حكم دارد : 1 - حكم ظاهرى 2 - حكم باطنى . و آن باطن ، سرّ اين ظاهر است . ظاهر اين است : طواف كننده در مكانى كه حضرت ابراهيم ايستاد بايستد و دو ركعت نماز بخواند . و امّا باطنش آن است كه مكانت را دريابد و در آن مكانت مستقرّ شود و نمازى چون نماز ابراهيم بخواند . پس دو مطلب هست ؛ يكى مربوط به مناسك حجّ است و ديگرى مربوط به اسرار حج .
آرى ، وقتى انسان به مقام ابراهيم مىرسد ؛ يعنى خدايا ! من به جايگاه
( 1 ) - بقره : 125