عرفان حج (فارسى) — الصفحة ٣٨

تفاوت حج با ديگر عبادات

روزه داراى پرهيز از مشتهيات است . همدلى و همدردى وهمآهنگى با مستمندان و يادآور فشار گرسنگى و تشنگى بعد از مرگ است . روزه گرفتن منافع فراوان دارد كه هم منافع طبّى و دنيايىاش معلوم است و هم منافع تهذيب روح و معنوى آن .

زكات ، انفاق و تعديل ثروت و رسيدگى به حال مستمندان و ضعيفان است كه منفعت و مصلحت آن هم مشخّص است .

جهاد و مرزدارى و دفاع مقدّس عليه تهاجم بيگانگان نيز منافع فراوانى دارد كه پىبردن به آنها دشوار نيست .

ليكن حج ، يك سلسله دستورات و مراسم و مناسك دارد كه پىبردن به راز و رمز آن بسيار سخت و دشوار است . فهميدن معناى بيتوته در مشعرالحرام ، سر تراشيدن ، بين صفا و مروه هفت بار رفتن و بازگشتن و در بخشى از اين مسافت هروله كردن و . . . دشوار است ، چراكه اين راز و رمزى دارد پيچيده . لذا جريان تعبّد در حجّ بيش از ساير دستورات دينى است .

از رسول خدا - صلّى اللَّه عليه وآله و سلم - نقل شده است كه آن حضرت به هنگام لبيك گفتن ، به خدا عرض كرد :

« لبّيكَ بِحَجَّةٍ حَقّاً تَعَبُّداً وَرِقّاً . » « 1 »

« خدايا ! من با رقّيت و عبوديّت محض لبيك مىگويم و مناسك حجّ را انجام مىدهم . »

( 1 ) - مجمع الزوائد ، ج 3 ، ص 223 ؛ و محجة البيضاى فيض كاشانى .