جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — الجزء ٢٣، الصفحة ٤٨٩

باب 13 عدم جواز معامله گونه‌هاى مختلف از يك كالا

باب 13 عدم جواز معامله گونه‌هاى مختلف از يك كالا

باب 13 عدم جواز معامله گونه‌هاى مختلف از يك كالا

796 - ( 1 ) عبدالله بن سنان از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه مىفرمود : « على عليه السلام معاملهء يك وسق خرماى خيبر را با دو وسق خرماى مدينه به دليل برترى خرماى خيبر ( پست‌تر بودن خرماى مدينه ) ناپسند مىشمرد . »

797 - ( 2 ) ابن مسكان از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود : « على عليه السلام معاملهء دو وسق خرماى مدينه را با يك وسق خرماى خيبر ، ناپسند مىشمرد . »

798 - ( 3 ) سيف تمار [ / خرمافروش ] گويد : « به ابوبصير گفتم : دوست دارم از امام صادق عليه السلام دربارهء معاملهء دو طبق خرماى مطبوخ - نامرغوب - با يك طبق خرماى مشقق [ / خرمايى كه هسته آن جدا شده است ] سوال كنى . ابو بصير از امام عليه السلام پرسيد و امام پاسخ داد : اين ناپسند است .

ابو بصير گفت : به چه دليل ؟

امام عليه السلام فرمود : على عليه السلام معاملهء يك وسق خرماى مدينه را با دو وسق خرماى خيبر ( به دليل نامرغوب‌تر بودن خرماى مدينه ) « 1 » ناپسند مىشمرد و چنين نبود كه على عليه السلام حلال را ناپسند شمارد . »

ارجاعات

گذشت :

در روايت ششم از باب دوم فرمودهء معصوم عليه السلام كه : « كالاهاى پيمانه‌اى و وزن‌كردنى كه از يك اصل هستند ، در معامله ، يكى افزوده‌اى بر ديگرى ندارد بلكه پيمانه در برابر پيمانه و وزن در برابر وزن . »

و نيز اين امام على عليه السلام سخن كه : « پنبه ، افزوده‌اى بر نخ ندارد در حالى كه اصل آنها يكى است .

پس معاملهء آنها شايسته نيست مگر به يك اندازه و وزن در برابر وزن . »

و در روايت هفتم از باب ششم فرمودهء معصوم عليه السلام كه : « معاملهء يك وسق از خرماى مدينه به دو وسق از خرماى خيبر - به دليل مرغوب بودن خرماى مدينه - ناپسند است . »

مىآيد :

در باب پنجم از باب‌هاى صرف ، آنچه مناسب با اين بحث است ، ملاحظه كنيد .


( 1 ) . ظاهراً عبارت صحيح « به دليل مرغوب‌تر بودن خرماى مدينه است » تا معاوضه يك وسق خرماى مدينه با دو وسق خرماى خيبر معنى دهد .