جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — الجزء ٢٣، الصفحة ٢٨٥

باب 24 كراهت چانه زدن پس از معامله و پذيرفتن تخفيف

404 - ( 3 ) ابو مطر در حديث بلندى گويد : « . . . آن‌گاه امير مؤمنان عليه السلام به دارالفرات - بازار كرباس فروشان - آمد و به يكى از فروشندگان فرمود : اى پير مرد ! پيراهنى به سه درهم به طور پسنديده و زيبا به من به فروش ولى پيش از انجام معامله پيرمرد امام عليه السلام را شناخت . وقتى امام شناخته شد ، از وى چيزى نخريد و به سراغ ديگرى رفت ؛ ولى او نيز امام عليه السلام را شناخت و على عليه السلام بدون اين‌كه از وى چيزى بخرد ، نزد جوان نورسته‌اى رفت ، پيراهنى به سه درهم از وى خريد و بر تن كرد . آستين‌هاى آن پيراهن تا مچ دست و بلندى آن تا روى پاى امام عليه السلام بود . . .

وقتى پدر آن جوان آمد ، به وى گفته شد : امروز فرزندت پيراهنى به سه درهم به اميرمؤمنان عليه السلام فروخت . وى به فرزندش گفت : چرا از وى دو درهم نگرفتى ؟ آن‌گاه يك درهم برداشت و به سوى امير مؤمنان عليه السلام حركت كرد . امام عليه السلام در كنار در رحبه نشسته بود و مسلمانان در اطرافش بودند . پدر آن جوان به امام عليه السلام گفت : اى امير مؤمنان ! اين يك درهم را بگير !

امام عليه السلام پرسيد : جريان اين يك درهم چيست ؟

مرد گفت : بهاى پيراهنت دو درهم بيش نيست !

امام عليه السلام فرمود : او با رضايت من فروخت و من با رضايت وى از او گرفتم . »

405 - ( 4 ) معلى بن خنيس گويد : « به امام عليه السلام گفتم : شخصى كالايى مىخرد و آن‌گاه درخواست تخفيف مىكند .

امام عليه السلام فرمود : اشكال ندارد .

و به من دستور داد تا دربارهء كاهش قيمت براى وى با مردى سخن بگويم . »

406 - ( 5 ) يونس بن يعقوب از امام صادق عليه السلام پرسيد : « شخصى پس از خريدن چيزى از فروشنده درخواست تخفيف مىكند و فروشنده مبلغى به وى مىبخشد ، آيا براى وى حلال است ؟

امام عليه السلام فرمود : آرى . »

مرحوم شيخ طوسى قدس سره اين حديث و حديث پيشين را دليل حرام نبودن آن گرفته است .

407 - ( 6 ) يونس بن يعقوب به امام صادق عليه السلام گفت : « شخصى كالايى مىخرد و پس از خريد از فروشنده درخواست تخفيف مىكند ، بدون آن‌كه او را به اين كار مجبور كند .

امام عليه السلام فرمود : اشكال ندارد . »

ارجاعات

گذشت :

در روايت هشت از باب دوازده از باب‌هاى احكام پوشاك اين گفته كه : « . . . پدر جوان آمد و گفت :

فرزندم تو را نشناخت و اين دو درهم را سود برد .

امام عليه السلام فرمود : من چنين كارى نخواهم كرد . من و او با يكديگر بر سر قيمت چانه زديم و با رضايت با هم توافق كرديم . »

و در روايت دهم مانند آن .

و در روايت دوم از باب سيزدهم از باب‌هاى خريد و فروش مطالبى است كه بر اين باب دلالت مىكند .