جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — الصفحة ٥٢٧

باب 34 كراهت اجرت گرفتن ، براى آموزش قرآن با شرط اجرت ، و حكم گرفتن اجرت براى قرائت قرآن

978 - 32191 - ( 5 ) در كتاب فقه الرضا آمده است كه : « روايت شده عبدالله بن مسعود نزد پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله آمد و گفت : اى رسول خدا صلى الله عليه و آله ! فلان عرب بيابانگرد شترى را با فرزندش به من بخشيد .

پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله گفت : براى چه ؟ اى ابن مسعود !

وى گفت : براى اين‌كه من چهار سوره از قرآن را به وى آموزش داده بودم .

پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمود : « آن را به وى بازگردان ، اى فرزند مسعود ! زيرا اجرت بر قرآن حرام است . »

979 - 32192 - ( 6 ) در كتاب فقه الرضا آمده است :

« و بدان كه اجرت آموزگار در صورتى كه براى آموزش قرآن قرارداد ببندد ، حرام است ؛ و آموزگارى كه تنها قرآن آموزش مىدهد اجرتش حرام است - شرط كند يا شرط نكند . »

980 - 32193 - ( 7 ) همچنين در كتاب فقه الرضا آمده است : « در تفسير آيهء : بسيار حرام‌خوارند ، از ابن عباس روايت شده كه گفت : [ مقصود ] اجرت آموزگارانى است كه براى آموزش قرآن قرارداد مىبندند . »

981 - 32194 - ( 8 ) فضل بن ابى قره مىگويد : « به امام صادق عليه السلام گفتم : اينها مىگويند درآمد آموزگار حرام است .

امام عليه السلام فرمود : دشمنان خدا دروغ مىگويند ؛ همانا آن‌ها مىخواهند قرآن را آموزش ندهند . اگر شخصى ديهء فرزندش را به آموزگار [ قرآن ] بدهد ، براى وى حلال است . »

مرحوم شيخ طوسى قدس سره اين حديث را بر صورتى كه اجرت معينى را شرط نكنند ، حمل كرده است .

در كتاب من لا يحضره الفقيه نيز از فضل بن ابى قرّة روايت شده كه به امام صادق عليه السلام گفتم : « اينها مىگويند درآمد معلم حرام است ! امام عليه السلام فرمود : دشمنان خدا دروغ مىگويند ؛ همانا آن‌ها مىخواهند كه به فرزندان‌شان قرآن نياموزند . اگر كسى ديهء فرزندش را به معلم دهد ، براى معلم حلال است . »

982 - 32195 - ( 9 ) در كتاب مناقب ابن شهرآشوب آمده است كه : « گفته شده عبدالرحمان سلمى به يكى از فرزندان امام حسين عليه السلام سورهء حمد را آموزش داد . وقتى آن كودك سورهء حمد را براى امام عليه السلام خواند ، وى به آموزگارش هزار دينار و هزار حلّه بخشيد و دهانش را پر از درّ كرد و وقتى در اين باره به امام عليه السلام اعتراض شد ، فرمود : اينها كجا به پاى تعليم وى مىرسد ! »

983 - 32196 - ( 10 ) در كتاب عوالى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت شده كه فرمود :

« شايسته‌ترين چيزى كه براى آن اجرت مىگيريد ، كتاب خداست . »

984 - 32197 - ( 11 ) قتيبه اعشى مىگويد : « به امام صادق عليه السلام گفتم : من قرآن تلاوت مىكنم ، پس هديه برايم آورده مىشود ، آيا آن را بپذيرم ؟

امام عليه السلام فرمود : نه !

گفتم : من شرط نمىكنم !

امام عليه السلام فرمود : به من بگو اگر قرآن نمىخواندى ، آيا برايت هديه آورده مىشد ؟

گفتم : نه .

امام عليه السلام فرمود : پس آن را نپذير ! »

مرحوم شيخ طوسى قدس سره اين حديث را بر كراهت ، حمل كرده است .